PM10, PM2,5, PM1, benzoalfapiren. Smog i jego składniki. Czym są pyły, które go tworzą?

Czym dokładnie są składniki smogu - cząsteczki PM10, PM2,5, PM1, PM0,1, których normy obecności w powietrzu są w Polsce tak często przekraczane? Jak groźny jest benzoalfapiren?

Smog to zjawisko, które powstaje gdy powietrze miesza się z zanieczyszczeniami (takimi jak tlenki siarki, azotu oraz substancje stałe, czyli pyły zawieszone oraz rakotwórcze wielopierścieniowe węglowodory aromatyczne(WWA)). Czym są zatem pyły, które trują nas w smogu?

Pył PM10 - co to jest?

PM10 to największe ze śledzonych w smogu cząsteczek pyły zawieszone. Liczba 10 oznacza, że cząsteczki mają średnicę nie większą niż 10 mikrometrów (mikrometr - jedna milionowa metra). PM10 zatrzymują się w nosie, zatokach, gardle. Występowanie pyłów PM10 związane jest m.in. z procesami spalania paliw stałych i ciekłych.

Pył PM2,5 - skąd się bierze?

PM2,5 są zdecydowanie mniejsze, dlatego mogą przenikać nawet do drobnych oskrzelików. Według Światowej Organizacji Zdrowia to ten rodzaju pyłu jest najbardziej szkodliwy dla naszego zdrowia. Powstaje między innymi w wyniku spalania drewna.

Pył PM1 - co to jest?

PM1 to cząsteczki jeszcze mniejsze. Mogą szybko trafić do pęcherzyków płucnych. PM0,1 to najmniejsze ze śledzonych cząstek. Dzięki swojemu niewielkiemu rozmiarowi mogą przenikać bezpośrednio do naszej krwi. Za powstanie ultradrobnych cząstek pyłu odpowiadają głównie spaliny samochodów, szczególnie z silnikami Diesla.

Benzoalfapiren - czym jest?

Benzoalfapiren należy do grupy tzw. wielopierścieniowych węglowodorów aromatycznych - substancji emitowanych przez rury samochodowe, papierosy, a przede wszystkim piece i kotły. Benzoalfapiren wydziela się podczas spalania węgla, zwłaszcza tego złej jakości, drewna i śmieci, zwłaszcza z tworzyw sztucznych typu PET. W Polsce ponad 80 procent benzoalfapirenu w powietrzu pochodzi z gospodarstw domowych, ponieważ palimy w przestarzałych kotłach na węgiel, potocznie nazywanych kopciuchami czy śmieciuchami.

Więcej o:

Dostęp Premium TOK FM

Serwis informacyjny