Ratko Mladić złapany. Zobacz innych serbskich zbrodniarzy wojennych

Serbskie władze ujęły zbrodniarza wojennego gen. Ratko Mladicia. To ostatni z najważniejszych dowódców bośniackich Serbów, oskarżony o zbrodnie przeciwko ludzkości. Wcześniej przed Międzynarodowy Trybunał Sprawiedliwości ds. byłej Jugosławii trafili Karadżić, Tolimir i siedmiu dowódców wojskowych. Jeśli liczyć od zakończenia wojny w Bosni i Hercegowinie w 1995 roku, schwytanie zbrodniarzy zajęło 16 lat.

Ratko Mladić, grudzień 1995 r. Ratko Mladić, grudzień 1995 r. Fot. REUTERS/STR

Ratko Mladić - 2011

Generał Ratko Mladić (Ратко Младић) był dowódcą armii Serbów bośniackich podczas wojny w Bośni i Hercegowinie w latach 1992-1995. Mladicia ścigano od lipca 1995 roku na podstawie oskarżenia przed Międzynarodowym Trybunałem Karnym dla byłej Jugosławii o ludobójstwo, zbrodnie przeciw ludzkości i inne zbrodnie wojenne, łącznie z oskarżeniami o kampanię snajperską przeciw ludności cywilnej w Sarajewie. 16 listopada 1995 zarzuty rozszerzono o zbrodnie wojenne w strefie bezpieczeństwa ONZ w Srebrenicy w lipcu 1995.


Urodzony w 1942 roku, Ratko Mladić był uważany za najbardziej utalentowanego i jednocześnie najbardziej okrutnego przywódcę na Bałkanach. ONZ-owscy oficerowie nazywali go "sadystycznym psychopatą", miejscowi Muzułmanie - "rzeźnikiem Bałkanów", zaś jego rodacy - "najwybitniejszym serbskim generałem wszech czasów". Zasada działań militarnym Mladicia brzmiała: uderzaj tam, gdzie wróg jest najsłabszy. "Strzelajcie nie w obiekty, a tylko w ludzkie mięso" - to jeden z rozkazów wydanych przez Mladicia. Swoim dowódcom rozkazywał, by "tępili cywilów jak mrówki". Generał Mladić był przekonany o międzynarodowej zmowie przeciwko Serbom, której przewodziły Stany Zjednoczone, Niemcy i Watykan.

Radovan Karadżić - 2008

Radovan Karadżić (Радован Караџић) - przywódca Serbów bośniackich, odpowiedzialny za ludobójstwo, zbrodnie przeciwko ludzkości, naruszenia praw i obyczajów wojny oraz naruszenia Konwencji Genewskich podczas wojny w Bośni i Hercegowinie. Oskarżenie dotyczy m.in. głośnej masakry Boszniaków w Srebrenicy w 1995 r.

 

Od 1997 roku Karadżić był poszukiwany przez Międzynarodowy Trybunał Karny ds. byłej Jugosławii. W lipcu 2008 aresztowany pod Belgradem został doprowadzony przed Trybunał w Hadze.

 

Karadżić urodził się w serbskiej rodzinie zamieszkałej w Czarnogórze. Jest człowiekiem dobrze wykształconym. Przed wejściem do polityki, pracował jako psychiatra. Pisał też poezję, czytaną dziś z namaszczeniem przez jego zwolenników.

Zdravko Tolimir - 2007

Generał Zdravko Tolimir (Здравко Толимир) był odpowiedzialny za wywiad i bezpieczeństwo w armii Serbów bośniackich. Podlegał bezpośrednio gen. Ratko Mladiciowi. To on 9 lipca 1995 roku jako pierwszy usłyszał od Radovana Karadżicia i przekazał żołnierzom rozkaz, aby rozpocząć zbiorową czystkę siedmiu tysięcy bośniackich muzułmanów w enklawie ONZ w Srebrenicy.

 

Tolimir ukrywał się 2 lata od czasu usłyszenia wyroku. W maju 2007 r. pochwyciły go władze Bośni i Hercegowiny. Przed przekazaniem go do haskiego Trybunału próbował się bronić negocjując z serbskim rządem.Nieskutecznie. Jego proces wciąż trwa.

Siedmiu skazanych w Hadze - 2006

Zanim na ławę oskarżonych trafili Radovan Karadżić i dowódca armii gen. Ratko Mladić, w 2006 Trybunał osądził siedmiu poddanych im oficerów odpowiedzialnych za masakrę w Srebrenicy. Pięciu z nich -  Ljubiša Beara, Ljubomir Borovczanin, Vinko Pandurević, Drago Nikolić i Vujadin Popović - zostało oskarżonych o ludobójstwo. Dwóch pozostałych - Milan Gvero i Radivoje Miletić - o zbrodnie wojenne i przeciw ludzkości.

 

Najsroższe wyroki - dożywotnie więzienie - otrzymali Ljubiša Beara i Vujadin Popović. Beara został przez sąd określony jako "siła sprawcza stojąca za morderczym przedsięwzięciem", a udział Popovica w masakrze wskazywał na to, że "działał z zamiarem zabijania".

 

- Tych siedmiu mężczyzn, wykonując rozkazy gen. Ratko Mladicia i gen. Zdravko Tolimira, dopuściło się największych zbrodni, jakie popełniono w Srebrenicy - mówiła w lipcu 2008 Carla Del Ponte, prokurator generalna ONZ-owskiego Trybunału ds. Zbrodni Wojennych w b. Jugosławii.

Slobodan Milošević - 2001

Slobodan Milošević (Слободан Милошевић) został w 1989 r. prezydentem Serbii i przystąpił do przekształcania partii komunistycznej w nacjonalistyczną partię socjalistyczną. Wezwał do przyłączenia zamieszkanych przez Serbów terenów w innych byłych republikach Jugosławii, co miało być rekompensatą za rozpad tego państwa, politycznie zdominowanego przez Serbów.

Dlatego też Milošević od początku lat 90. wspierał mniejszość serbską w Bośni i Hercegowinie - zwolenników Radovana Karadżića i ich arię pod dowództwem Ratko Mladića. Prezydent Serbii był oskarżany o agresję militarną i brutalne czystki etniczne.

 

Milošević został postawiony przed Trybunałem Haskim dopiero w 2001 r. pod zarzutem wywołania konfliktów wojennych w Kosowie, Chorwacji i Bośni. 11 marca 2006 zmarł w więzieniu, nie doczekawszy się wyroku.