Polska (po raz sz鏀ty) niesta造m cz這nkiem Rady Bezpiecze雟twa ONZ. Co to znaczy?

Co si zmieni, kiedy Polska zostanie cz這nkiem niesta造m rady bezpiecze雟twa ONZ. Raczej niewiele. Pami皻ajmy jednak, 瞠 20 lat temu cz這nkostwo utorowa這 nam drog do NATO i Unii.

Rada Bezpiecze雟twa ONZ sk豉da si z pi璚iu sta造ch cz這nk闚 (Permanent Members, P-5). W kolejno軼i alfabetycznej s to: Chiny, Francja, Rosja, USA i Wielka Brytania. I tylko one posiadaj prawo weta, kt鏎ym mog zablokowa uchwa造 ca貫j Rady. Przyznawanie 10 miejsc niesta造m cz這nkom Rady (Elected Members) odbywa si wed逝g klucza regionalnego. Mandat wygasa po dw鏂h latach. Przy czym w jednym roku, w miesi帷u czerwcu, (wcze郾iej w pa寮zierniku), wymienia si po pi璚iu cz這nk闚.

Wyboru dokonuje Zgromadzenie Og鏊ne w sk豉dzie 193 cz這nk闚. Do elekcji wymagana jest wi瘯szo嗆 dw鏂h trzecich pa雟tw bior帷ych w g這sowaniu. Przed逝瞠nie kadencji bezpo鈔ednio po up造ni璚iu pierwszej nie jest mo磧iwe. 

Podzia 10 miejsc dla „Elected Members” nast瘼uje w oparciu o klucz regionalny:

- kraje Afryki: 3 miejsca,
- kraje Azji i strefy Pacyfiku: 2 miejsca
- Ameryki ζci雟kiej: 2 miejsca
- grupa kraj闚 dawnej Europy Zachodniej oraz kraj闚 pozaeuropejskich, zaliczanych przed 1989/90 do sfery zachodniej (np. Japonia, Australia, Nowa Zelandia itp.): 2 miejsca,
- kraje dawnego bloku wschodniego (radzieckiego): 1 miejsce

Ta klasyfikacja, a szczeg鏊nie wyodr瑿nienie kraj闚 bloku wschodniego i cywilizacji zachodniej, pozostaje do dzi brz璚z帷ym echem Zimnej Wojny, czyli biopolarnego porz康ku mi璠zynarodowego, kt鏎y wraz z prze這mem 1989/90 przeszed do historii.

A na zmian, przynajmniej w najbli窺zym czasie, si nie zanosi.

Procedura ubiegania si o miejsce jest d逝gotrwa豉. Kraje zg豉szaj swoj kandydatur z du篡m wyprzedzeniem. W przypadku braku zgody w鈔鏚 cz這nk闚 grup regionalnych, kandydaci posi趾uj si 禦udnymi i do嗆 kosztownymi kampaniami wyborczymi.

W鈔鏚 cz這nk闚 niesta造ch musi si znajdowa kraj arabski, wybierany w latach parzystych spo鈔鏚 albo kraj闚 Azji i Pacyfiku (Azji Przedniej) lub Afryki (P馧nocnej). W latach 2012/13 by這 to Maroko (z grupy afryka雟kiej), w latach 2014/15 Jordania (z grupy azjatyckiej). Jordania przej窸a w 2014 roku miejsce po Arabii Saudyjskiej, kiedy monarchia Saud闚 w pa寮zierniku 2013, kr鏒ko po wyborze na cz這nka niesta貫go, zrezygnowa z zasiadania w Radzie, zarzucaj帷 jej na kanwie konfliktu mi璠zy Palestyn a Izraelem „podw鎩n moralno嗆”, a atestuj帷 sobie w豉sn „niemoc” w obliczu rosyjskiej blokady w Syrii.

W obecnej kadencji 2017/18 jedno z miejsc w鈔鏚 grupy pa雟tw zachodnich przypad這 Szwecji. Przyznanie drugiego mandatu, o kt鏎y ubiega造 si W這chy i Holandia, nie przynios這 wymaganego rozstrzygni璚ia wi瘯szo軼i 2/3.

Wobec tego Zgromadzenie Og鏊ne postanowi這, 瞠 obydwa kraje podziel si mandatem. Od 1 stycznia tego roku sprawuj go W這chy, by w styczniu 2018 przekaza go Holandii. Casus niezwykle rzadki, ale znany. W 1960/61 roku w ten spos鏏 mandat przypad Turcji i Polsce.

To nie pierwszy raz

Polska sprawowa豉 pi璚iokrotnie mandat jako niesta造 cz這nek Rady po raz pierwszy w drugim roku istnienia ONZ 1946/1947, rzeczonym roku 1960/61, kolejno 1970/71, w mrocznych latach po stanie wojennym 1982/83, oraz po transformacji ustrojowej 1996/97.

Za pierwszym razem miejsce Polsce utorowa Stalin, za drugim razem sukces mi璠zynarodowy hiperaktywnej za granic ekipy nacjonalistycznego komunisty W豉dys豉wa Gomu趾i by efektem antyniemieckiej fobii rz康z帷ych w Warszawie komunist闚.

Z kolei powt鏎ka w pa寮zierniku 1970 roku nie zapobieg豉 biologicznej 鄉ierci ekipy Gomu趾i, poniesionej zaledwie dwa miesi帷e p騧niej na skutek strajk闚 na Wybrze簑. Podobnie.

W 1982 roku obecno嗆 w Radzie Bezpiecze雟twa nie prze豉ma豉 mi璠zynarodowej izolacji PRL, wywo豉nej wprowadzeniem przez genera豉 Jaruzelskiego stanu wojennego.

Na ile ostatnia obecno嗆 w latach 1996/97 przys逝篡豉 si realizacji dw鏂h fundamentalnych cel闚 polskiej polityki zagranicznej: wej軼iu do UE i NATO, czeka na precyzyjn odpowied politolog闚.

''Gdzie jest granica wolno軼i artystycznej? Wolno嗆 nie ma granic''

Wi璚ej o:

DOST襾 PREMIUM

Serwis informacyjny

Komentarze (12)
Polska (po raz sz鏀ty) niesta造m cz這nkiem Rady Bezpiecze雟twa ONZ. Co to znaczy?
Zaloguj si
  • getz54

    Oceniono 3 razy 1

    Podzia pa雟tw europejskich ze wzgl璠u na pochodzenie kulturowe by jak najbardziej oczywisty, widac to dzisiaj szczeg鏊nie wyraznie. Ten podzia w 1989r, wcale nie przeszed do historii, a wr璚z si umocni. Przeciez mandat do reprezentowania tej cz窷ci Europy w RB ONZ dali Polsce W璕rzy, Czesi, S這wacy, wybitni eurosceptycy, z Bu貪arami dobili鄉y targu, niewykluczone, ze gdyby nie deal z nimi to oni by zostali cz這nkiem RB. Dla zadnego pa雟twa by貫go bloku wschodniego nie jeste鄉y zadnym liderem, a wr璚z przeciwnie, za spraw naszych dzia豉n dyplomatycznych jeste鄉y uwazani za nowego okupanta. Pokazuje to wynik g這sowania w Brukseli. Kl瘰ka 1:27 mia豉 miejsce r闚niez za spraw g這s闚 Litwy i Estonii, kt鏎e nami pogardzaj. PiS po tej porazce pilnie potrzebuje jakiego spektakularnego sukcesu. Trafi這 na coraz mniej wazny ONZ, z coraz mniej znacz帷ym, czasowym cz這nkowstwem w RB i praktycznie zadnymi kompetencjami wynikaj帷ymi z tego ,,sukcesu,, Zdarza si.

  • dezyd

    Oceniono 2 razy 0

    Akurat w tym g這sowaniu nie by這 瘸dnego wyboru, bo naszej cz窷ci Europy przypada這 i tak miejsce a nie by這 innego kandydata (a to ju faktycznie sukces dyplomacji, bo trzeba by這 zrobi odpowiednie deale).

  • Johannes M

    Oceniono 1 raz -1

    Niesamowite historyczne zwyci瘰two tego rz康u, a przy okazji pot篹ny 鈍iatowy sukces polskiej dyplomacji. Hurra!

  • leuciscus

    Oceniono 3 razy -1

    to nic nie znaczy - patrz Ukraina

  • czarna_brygada09

    Oceniono 9 razy -1

    'Za pierwszym razem miejsce Polsce utorowa Stalin, za drugim razem sukces mi璠zynarodowy hiperaktywnej za granic ekipy nacjonalistycznego komunisty W豉dys豉wa Gomu趾i by efektem antyniemieckiej fobii rz康z帷ych w Warszawie komunist闚.'

    Zdanie nieprawid這wo, zbudowane, wyra瘸j帷e jakie pokr皻ne my郵i, logicznie sprzeczne i generalnie do d....
    Skoro, krajom bloku wschodniego, przypada這 jedno miejsce, a tych kraj闚 w 1946 roku, opr鏂z ZSRR, by這 tylko 5, (NRD jeszcze nie istnia這), to twierdzenie, ze Stalin 'utorowa' miejsce Polsce, jest s豉bo uzasadnione. Nie m闚i帷 ju o tym, 瞠 s這wo 'utorowa' jest niefortunne i nie oddaje w豉軼iwego znaczenia ... lepiej by這by 'dzi瘯i wsparciu'. To po pierwsze.
    Po drugie; 'hiperaktywno嗆', oznacza dzia豉lno嗆 ponad miar. Skoro tak, jestem bardzo ciekawy, c騜 to by造 za dzia豉nia? ... Ponad miar. ... Czy瘺y po raz pierwszy odkryto istnienie pa雟twa San Escobar?
    Zdumiewaj帷a jest r闚nie logika powi您ania tej hiperaktywno軼i z 'antyniemieck fobi', nacjonalistycznego komunisty W豉dys豉wa Gomu趾i.. Jakim cudem antyniemiecko嗆 Gomu趾i wp造n窸a na wyb鏎 Polski? Autor tej radosnej tw鏎czo軼i, tego nie t逝maczy ... i dobrze gdy jest granica gdy 鄉ieszno嗆 przekszta販a si idiotyzm. Pomijam ju rozwa瘸nia, kt鏎e nale瘸這by w tym kontek軼ie postawi. Czy pod koniec lat pi耩dziesi徠ych i w latach sze嗆dzesi徠ych, antyniemieckie fobie, w Polsce, by造 czym nadzwyczajnym i nieuzasadnionym?

  • adersytsrsfgdbchdhd

    Oceniono 5 razy -1

    Ten wyb鏎 to sukces, ale nie autorytetu Polski, tylko - tym razem - dobrych uzgodnie dyplomatycznych. Z wyniku g這sowania wynika, 瞠 wszystko by這 ju dogadane, nawet z Rosj czy Bia這rusi.

  • lubiedobrze

    Oceniono 4 razy -2

    cytat: "Szef polskiej dyplomacji wyrazi przekonanie, 瞠 cz這nkostwo w Radzie Bezpiecze雟twa daje Polsce wa積y instrument podnosz帷y rang naszego kraju, mi璠zy innymi poprzez inicjowanie debat w ONZ.

    - Takie debaty id w 鈍iat, s popularyzowane w spo貫cze雟twach wielu kraj闚. Poza tym mo瞠my zawi您ywa koalicje wraz ze sta造mi cz這nkami Rady, kt鏎e mog decydowa o pewnych rozwi您aniach. Jest to pot篹ny instrument - stwierdzi minister.
    Witold Waszczykowski podkre郵i, 瞠 cho celem Rady Bezpiecze雟twa jest utrzymanie pokoju na 鈍iecie to na jego osi庵ni璚ie wp造w maja nie tylko kwestie militarne ale r闚nie takie problemy jak migracja."
    Wida 190 kraj闚 zag這sowa這 aby wys逝cha apelu Szyd這 nad mi這sierdziem wobec ofiar wojen na 鈍iecie. B璠zie pokojowy Nobel.

  • jezierskiadam

    Oceniono 14 razy -4

    Korzy軼i nie spodziewam si.
    Natomiast:
    - Niekt鏎e g這sowania w wykonaniu dyplomato趾闚 mog bardzo Polsce zaszkodzi.

Aby oceni zaloguj si lub zarejestrujX