Wyniki kontroli NIK w Funduszu Sprawiedliwości: szereg nieprawidłowości i niegospodarne wydatkowanie środków publicznych

Kontrola funkcjonowania Funduszu Sprawiedliwości przeprowadzona przez NIK wykazała szereg nieprawidłowości. Izba ma zastrzeżenia do działań Zbigniewa Ziobro. "Działania Ministra Sprawiedliwości oraz znacznej części beneficjentów umów dotacji skutkowały niegospodarnym i niecelowym wydatkowaniem środków publicznych" - podaje NIK. Marian Banaś skierował również wniosek do TK.
Zobacz wideo

Najwyższa Izba Kontroli przypomina, że kontrolę przeprowadzono w okresie od 2 czerwca 2020 r. do 14 maja 2021 r. "Kontrola była pierwszym kompleksowym badaniem funkcjonowania Funduszu Sprawiedliwości, przeprowadzonym od momentu wejścia w życie, w drugiej połowie 2017 r., zmian legislacyjnych modyfikujących w zasadniczy sposób zasady gospodarki finansowej tego Funduszu" - czytamy w komunikacie. 

Jak podaje NIK, kontrola wykazała, że jego gospodarka finansowa była prowadzona z "naruszeniem nadrzędnych zasad finansów publicznych", a konkretnie "jawności oraz celowości i oszczędności wydatków". "Nie odpowiadała również, wynikającym z art. 29 ustawy o finansach publicznych, zasadom funkcjonowania funduszy celowych, które powinny służyć realizacji wyodrębnionych i konkretnie zdefiniowanych zadań państwowych" - czytamy dalej. 

"Działania Ministra Sprawiedliwości (Dysponenta Funduszu) oraz znacznej części beneficjentów umów dotacji skutkowały niegospodarnym i niecelowym wydatkowaniem środków publicznych, a także sprzyjały powstawaniu mechanizmów korupcjogennych" - ocenia NIK. "Minister nie zapewnił również wszystkim potencjalnym beneficjentom równoprawnego i transparentnego dostępu do środków publicznych" - dodano. 

"Zarówno w przypadku konkursów ofert dla organizacji pozarządowych, jak i dotacji dla jednostek sektora finansów publicznych, decyzje o udzieleniu dofinansowania były podejmowane w sposób uznaniowy i nie były należycie dokumentowane. Ponadto, pomimo obowiązku prawnego wynikającego z ustawy o finansach publicznych, nie były one podawane do publicznej wiadomości" - ocenia NIK. 

NIK "negatywnie ocenia" działania Ziobry

W komunikacie czytamy, że NIK "oceniła negatywnie działania Dysponenta Funduszu w zakresie zapewnienia właściwych uwarunkowań prawnych i organizacyjnych funkcjonowania Funduszu Sprawiedliwości, a także sposób wykorzystania będących w jego dyspozycji środków publicznych".

"Ustalono, że przyjęta w sierpniu 2017 r. nowelizacja przepisów Kodeksu karnego wykonawczego oraz wydane we wrześniu tego roku przez Ministra Sprawiedliwości rozporządzenie w sprawie Funduszu skutkowały w praktyce ustanowieniem otwartego, niezdefiniowanego w jednoznaczny sposób katalogu zadań Funduszu Sprawiedliwości" - podaje dalej NIK. 

Izba podaje, że zadania Funduszu nie zostały precyzyjnie określone, a "szczegółowe badanie 16 otwartych konkursów ofert na powierzenie zadań organizacjom pozarządowym wykazało ich nierzetelne przygotowanie przez Dysponenta", czyli ministra sprawiedliwości. 

"Dysponent, w ramach przyznanych sobie w rozporządzeniu w sprawie Funduszu uprawnień, podejmował nieuzasadnione, arbitralne decyzje w sprawie unieważniania konkursów lub też odmowy przyznania dotacji" - stwierdza NIK. 

"NIK oceniła negatywnie działania Ministra Sprawiedliwości w zakresie realizacji umów dotacji na powierzanie zadań Funduszu. Przedstawiona ocena wynikała w szczególności z regularnego dotowania przedsięwzięć niemających w praktyce żadnego lub mających jedynie marginalny związek z celami Funduszu Sprawiedliwości" - czytamy dalej. 

Marian Banaś powiadamia premiera i kieruje wniosek do TK 

Jak czytamy w komunikacie, prezes NIK poinformował o wynikach kontroli premiera Mateusza Morawieckiego, wicepremiera Jarosława Kaczyńskiego oraz szefa CBA Andrzeja Stróżnego. Wskazuje też, że "kierując się troską o stan finansów publicznych oraz dążeniem do realnej poprawy sytuacji ofiar przestępstw" należy podjąć "pilne działania naprawcze"/

To jednak nie koniec, bo jak informuje Izba, w związku z przedstawionymi NIK opiniami prawnymi, prezes NIK skierował do Trybunału Konstytucyjnego wniosek o stwierdzenie niezgodności rozporządzenia w sprawie Funduszu "Sprawiedliwości z Kodeksem karnym wykonawczym oraz z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej.

DOSTĘP PREMIUM

DOSTĘP PREMIUM