Chorwacja. Obecna prezydent przegrywa I turę wyborów. Faworytem były premier Zoran Milanović

Były socjaldemokratyczny premier Zoran Milanović wygrał pierwszą turę wyborów prezydenckich w Chorwacji - poinformowała w niedzielę późnym wieczorem Państwowa Komisja Wyborcza po przeliczeniu niemal wszystkich głosów. Milanović zdobył 29,5 proc. głosów.
Zobacz wideo

Na obecną prezydent, Kolindę Grabar-Kitarović z rządzącej konserwatywnej Chorwackiej Wspólnoty Demokratycznej (HDZ), która zajęła drugie miejsce, zagłosowało prawie 27 proc. wyborców. Na trzecim miejscu znalazł się niezależny kandydat, skrajnie prawicowy 57-letni piosenkarz Miroslav Szkoro, z poparciem ponad 24 proc. Dwóch kandydatów z najwyższym wynikiem przechodzi do drugiej tury wyborów, która zaplanowana jest na 5 stycznia. Większość sondaży przewiduje nieznaczne zwycięstwo Grabar-Kitarović nad Milanoviciem.

Wybory prezydenckie w Chorwacji. II tura 5 stycznia

Po ogłoszeniu wyników w sztabie wyborczym Socjaldemokratycznej Partii Chorwacji (SPD) zapanowała euforia. "Przechodzimy do drugiej rundy, ale to już nie będzie wojna, to będzie cywilizowana rywalizacja wyborcza, którą wygra lepszy. A będę nim ja" - powiedział w swym wystąpieniu Zoran Milanović.

Nieco zawiedzeni wynikami niedzielnego głosowania byli najbliżsi współpracownicy obecnej prezydent, jak i ona sama. Zwracając się do wyborców, którzy jej nie poparli, Grabar-Kitarović powiedziała: "Wiem, że niektórzy z was chcieli wyrazić swoje niezadowolenie. Ten przekaz jest dla mnie całkiem jasny, usłyszałam go i zrozumiałam". "Grabar-Kitarović wygra drugą turę. Zgadza się jednak, że HDZ musi zmienić swoją politykę i być bliżej ludzi" - powiedział Milijan Brkić, członek zarządu partii.

Wybory prezydenckie w Chorwacji. Tematem wiodącym korupcja

Wybory prezydenckie, zdominowane w kampanii przez problemy korupcji, rosnącego nacjonalizmu i emigracji, są postrzegane jako sprawdzian przed wyborami powszechnymi, które odbędą się w przyszłym roku. W poprzednich w 2016 roku wygrała Chorwacka Wspólnota Demokratyczna, zdobywając 61 miejsc w 151-osobowym parlamencie, a Socjaldemokratyczna Partia Chorwacji Milanovicia uzyskała 54 mandaty. Od tego czasu krajem kieruje rząd mniejszościowy HDZ, obecnie wraz z liberalną Chorwacką Partią Ludową - Liberalnymi Demokratami (HNS-LD).

Zwycięstwo w wyborach prezydenckich ważne jest dla HDZ, której rząd szykuje się do przejęcia prezydencji UE. Chorwacja będzie przewodzić UE w okresie przygotowań do brexitu. Jak się sądzi, jej przewodnictwo upłynie pod znakiem zabiegów o poszerzenie Unii o Bałkany Zachodnie. Kraj ma też nadzieję na przystąpienie do strefy Schengen i przyjęcie euro.

Grabar-Kitarović krytykuje się za poparcie dla burmistrza Zagrzebia Milana Bandicia, oskarżonego w 13 sprawach korupcyjnych, a także oddanie hołdu gen. Slobodanowi Praljakowi, który popełnił samobójstwo po tym, gdy został skazany za zbrodnie wojenne w Bośni i Hercegowinie przez Międzynarodowy Trybunał Karny dla byłej Jugosławii. Milanović, którego popiera liberalna opozycja, obiecuje natomiast Chorwację wolną od nietolerancji, nienawiści i korupcji oraz należącą do "europejskich i postępowych krajów zachodnich".

Chorwacja, która wstąpiła do UE w 2013 roku, jest drugim najuboższym krajem Unii. Boryka się z problemem korupcji oraz odpływem najmłodszej ludności za granicę, przede wszystkim do Niemiec - poza granicami kraju pracuje ponad 15 proc. Chorwatów.

Prezydent jest w Chorwacji wybierany na 5-letnią kadencję i jego urząd ma charakter głównie reprezentacyjny, choć głowa państwa ma także pewne wpływy polityczne w kraju.

Aplikacja TOK FM. Słuchaj i testuj przez dwa tygodnie.

DOSTĘP PREMIUM