Rozbieżne opinie i kasowanie tweetów. Trwa zacięta walka o patenty na szczepionki. Czy państwa się dogadają?

Światowa Organizacja Handlu omawia możliwość uchylenia patentów szczepionkowych. Za tym rozwiązaniem opowiadają się m.in. Stany Zjednoczone czy część krajów europejskich. Cała Unia na razie jest dość zachowawcza i nie zajęła stanowiska. - Nawet na najwyższym szczeblu mamy różne opinie - mówił w TOK FM Szymon Zareba z Polskiego Instytutu Spraw Międzynarodowych.
Zobacz wideo

Coraz gorętsza robi się dyskusja dotycząca zawieszenia patentów na szczepionki przeciwko COVID-19. Już od dawna domagają się tego takie państwa jak Indie czy RPA. Rozmowy w tej sprawie toczą się na forum Światowej Organizacji Handlu, która jest "strażnikiem" prawa patentowego, wedle którego nie można produkować kopii produkowanych szczepionek.

Przełomem okazała się deklaracja Stanów Zjednoczonych i prezydenta Joego Bidena, który podał, że popiera zawieszenie ochrony patentowej szczepionek. Wciąż nie ma za to jasnej deklaracji ze strony Unii Europejskiej, choć w piątek Komitet Regionów wezwał Wspólnotę, by także opowiedziała się za zniesieniem patentów. 

Szymon Zaręba z Polskiego Instytutu Spraw Międzynarodowych powiedział, że sprawa stanowiska Unii Europejskiej jest niezwykle ciekawa. - Z jednej strony jest nacisk części parlamentarzystów [by patenty znieść - red.]. Zaś z drugiej strony mamy rozbieżności nawet między głównymi przedstawicielami UE - podał. I wyjaśniał dalej, że dość zachowawcza w tym temacie jest przewodnicząca Komisji Europejskiej Ursula von der Leyen. 

Z kolei wiceprzewodniczący Komisji Josep Borrell napisał niedawno na Twitterze, że popiera to rozwiązanie, choć jego wpis niedługo potem został usunięty. - Ale to poszło w świat i też pokazało, że nawet na najwyższym szczeblu mamy różne opinie - powiedział Zaręba. 

Jeśli chodzi o poszczególne państwa gość TOK FM wskazał, że przeciwko zawieszeniu ochrony patentowej są m.in. Niemcy. Ale szereg dużych państw opowiedziała się za. - To między innymi Francja, Włochy, Hiszpania, a także Polska - wyliczał ekspert. 

Czytasz? Zacznij SŁUCHAĆ! Teraz możesz zrobić to za 1 zł

Zniesienie patentów. Uda się dojść do porozumienia?

Nie bez znaczenia, na co zwróciła uwagę red. Agnieszka Lichnerowicz, może być poczucie sfrustrowania, jakie dotyka przywódców UE. Wszak Wspólnota - inaczej niż na przykład Stany Zjednoczone - nigdy nie wprowadziła zakazu eksportu szczepionek do innych części świata. Dlatego teraz europejskim przywódcom nie do końca podoba się, że Stany Zjednoczone - opowiadając się za zniesieniem patentów - próbują Europę w pewien sposób zawstydzić, bo wcześniej tygodniami zachowywały się w tej sprawie dość egoistycznie. 

Zgodził się z tym Szymon Zaręba. - Jak patrzy się na statystyki dotyczące eksportu szczepionek, to UE nie ma sobie nic do zarzucenia, bo ten eksport wynosi ponad 40 procent. A już na przykład Stany Zjednoczone czy Wielka Brytania, jak pokazują dane, nie wyeksportowały nic, całą produkcję przeznaczały na cele wewnętrzne - podał.

Jak ta cała sprawa się zakończy? Gość TOK FM powiedział, że głosy ekspertów są podzielone. Jedni przekonują, że uda się państwom stosunkowo szybko dogadać (w ciągu dwóch miesięcy). Inni podają jednak, że porozumienia nie da się osiągnąć przez długie miesiące, a może nawet i lata. 

- Wiele osób wskazuje, że decyzja na poziomie Światowej Organizacji Handlu musi zapaść w drodze konsensusu, więc 164 państwa muszą się umówić na jakieś jedno rozwiązanie, co nie jest proste. Dlatego część państw zaczęła grzebać w przepisach nieco głębiej i sprawdzili, że można takie zwolnienie [z ochrony patentowej] przegłosować większością trzy czwarte, czyli musi to być minimum 123 państwa - wyjaśniał Zaręba. - Z informacji dostępnych powszechnie wynika, że powyżej 100 państw obecnie popiera tę propozycję - podsumował. 

DOSTĘP PREMIUM