Noble z literatury przyznane. Nagrodę otrzymali Olga Tokarczuk i Peter Handke

Olga Tokarczuk i Peter Handke zostali tegorocznymi laureatami literackiej Nagrody Nobla. W tym roku są to dwie osoby, bo w 2018 r. nagrody nie przyznano z powodu skandali obyczajowych, które wstrząsnęły Akademią.

Olga Tokarczuk: "Bieguni" dają siłę czytelnikowi. Pokazują, że mówimy tym samym językiem

Mats Malm, nowy sekretarz Akademii Szwedzkiej, ogłosił nazwiska dwóch laureatów literackiego Nobla. Są nimi Olga Tokarczuk i Peter Handke.

Olga Tokarczuk za "wyobraźnię narracyjną"

Szwedzka Akademia nagrodziła Olgę Tokarczuk za 2018 rok. Doceniono ją za "wyobraźnię narracyjną, która z encyklopedyczną pasją reprezentuje przekraczanie granic jako formę życia". To pierwszy literacki Nobel dla Polski od 23 lat, gdy w 1996 r. otrzymała go Wisława Szymborska. Tokarczuk jest autorką m.in.: "Podróż ludzi Księgi", "Prawiek i inne czasy", "Gra na wielu bębenkach", "Prowadź swój pług przez kości umarłych", "Księgi Jakubowe" oraz "Bieguni", za którą w 2018 r. otrzymała międzynarodową Nagrodę Bookera. Tokarczuk była przez bukmacherów wymieniana jako kandydatka do nagrody, ale dopiero na czwartym miejscu. 

Peter Handke za "pomysłowość językową"

Za rok 2019 przyznano nagrodę Peterowi Handke. Austriackiego pisarza urodzonego w 1942 r. doceniono natomiast za pracę, "która z pomysłowością językową eksplorowała peryferie i specyfikę ludzkiego doświadczenia”. Handke z wykształcenia prawnik, jest dramaturgiem, powieściopisarzem, poetą, teoretykiem literatury i publicystą.

Jak podaje Encyklopedia Teatru Polskiego, Handke należał do najpopularniejszych przedstawicieli powojennej austriackiej awangardy. Na początku lat 60. związał się z awangardową literacką grupą "Forum Stadtpark". Jako młody, zbuntowany literat debiutował pod patronatem poety, Alfreda Kolleritscha, twórcy eksperymentalnej sceny w Grazu i wydawcy czasopisma "manuscript".

Peter Handke w ogóle nie pojawiał się w typowaniach bukmacherów.

Wielkie międzynarodowe sukcesy Olgi Tokarczuk

O Oldze Tokarczuk bardzo głośno zrobiło się w 2018 r., kiedy została laureatką International Man Booker Prize za powieść "Bieguni", a w 2019 r. była nominowana do tej nagrody za książkę "Prowadź swój pług przez kości umarłych" (na jej podstawie Agnieszka Holland nakręciła film "Pokot"). Przekład książki pt. "Drive your plow over the bones of the dead" ukazał się za granicą we wrześniu 2018 r. i szybko zdobył uznanie krytyków. Książka nie została nagrodzona Bookerem, ale nominacja przyczyniła się do zwiększenia kręgu fanów Olgi Tokarczuk na świecie. Książka znalazła się też na stworzonej przez "Guardiana" liście 100 najlepszych książek XXI wieku.

Były skandale, nie było nagrody Nobla

W ubiegłym roku, po raz pierwszy od 70 lat, nagrody nie przyznano. Powodem był skandal seksualny. Mąż jednej z byłych już członkiń Akademii, fotograf Jean Claude Arnault, został oskarżony o molestowanie seksualne i skazany na dwa lata za gwałt. Ponadto był oskarżany o wynoszenie poza obręb Akademii informacji na temat kandydatów do nagrody. W międzyczasie z Akademii Szwedzkiej odeszło siedmiu członków, którzy byli ze sobą w konflikcie.

Ostatnim noblistą w dziedzinie literatury jest brytyjski pisarz Kazuo Ishiguro. Akademia nagrodziła go w październiku 2017 r. za książki "o wielkiej emocjonalnej sile obnażającej otchłań, skrywającą się pod naszym złudnym poczuciem połączenia ze światem".

Kogo typowali bukmacherzy?

Na giełdzie nazwisk u bukmacherów pojawiały się takie nazwiska jak:

Margaret Atwood - kanadyjska pisarka, poetka, autorka  "Opowieści Podręcznej" (na jej podstawie powstał głośny serial o tym samym tytule)  "Kociego oka", "Ślepego zabójcy"
Anne Carson - kanadyjska poetka, pierwsza kobieta odznaczona nagrodą T. S. Eliot Award; cytat z jej poezji wykorzystano  w serialu telewizyjnym "Słowo na L".
Maryse Condé - pisarka z Gwadelupy, ubiegłoroczna laureatka alternatywnego Nobla
Ludmiła Ulicka - powieściopisarka z Rosji
Ngugi wa Thiong′o - kenijski pisarz, który wyemigrował do USA po tym, jak kenijskie władze więziły go z powodów politycznych
Wśród stałych faworytów do literackiego Nobla od lat wymieniani byli też popularny japoński pisarz Haruki Murakami, czeski pisarz i eseista Milan Kundera czy amerykańska pisarka Joyce Carol Oates.

Wartość Nagrody Nobla w każdej dziedzinie to 9 mln koron (ok. 780 tys. euro). Ceremonia wręczenia nagród odbywa się 10 grudnia, w rocznicę śmierci Alfreda Nobla.

Więcej o:

DOSTĘP PREMIUM