"Bóg, honor, Ojczyzna" pod godłem w Starostwie Powiatowym w Łukowie. ''Polska jest krajem katolickim''

Hasło widnieje w centralnym miejscu reprezentacyjnej sali Starostwa Powiatowego w Łukowie na Lubelszczyźnie - w sali, w której odbywają się m.in. posiedzenia Rady Powiatu. Tradycją jest też chwila zadumy nad nauką Jana Pawła II przed każdą sesją rady. - Polska to kraj katolicki - mówi nam przewodniczący rady, Tadeusz Brzozowski.

W Łukowie rządzi koalicja Prawa i Sprawiedliwości i lokalnego ugrupowania "Przymierze dla Ziemi Łukowskiej". Jak usłyszeliśmy, napis "Bóg, honor, ojczyzna" na ścianie w głównej sali starostwa pojawił się tu już jakiś czas temu, przy okazji remontu.

Co dla radnych znaczą te słowa, a co dla językoznawcy?

- Że należy być dobrym, solidnym, uczciwym Polakiem, patriotą, myślącym, pracującym na rzecz dużej ojczyzny i tej małej, lokalnej - mówi starosta łukowski, Janusz Kozioł.

Zdaniem językoznawcy, prof. Pawła Nowaka z KUL, umieszczenie hasła na ścianie sali obrad to pewne nadużycie. Hasło było bowiem używane i jest ściśle związane ze zrywami narodowymi. - To jest doskonale zbudowana triada, świetna od strony retorycznej. I umieszczenie tego hasła na sali obrad nie jest najlepszym pomysłem. To hasło ma wymiar cytatu, świętości i dlatego powinno być używane w wyjątkowych sytuacjach - mówi profesor.

Hasło popularne w środowiskach prawicowych

Nie dziwi to profesora Pawła Nowaka. - Świetnie się sprawdza w polskiej, populistycznej rzeczywistości, bo i Bóg, i honor, i ojczyzna to trzy wartości, które w tej chwili przywołuje się bez przerwy - mówi Nowak. - Umieszczenie go na ścianie jest jednak nadmiernym eksponowaniem tzw. patriotyzmu niedzielnego - dodaje nasz rozmówca.

Historyk, prof. Piotr Bednarz z Instytutu Historii Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie mówi nam, że dewiza "Bóg, honor, ojczyzna" jest dewizą polskich sił zbrojnych i ma swoją długą tradycję. - Dewizy obywatelskich sił zbrojnych pojawiły się już w dobie Rewolucji Francuskiej np. "Zwyciężyć albo umrzeć". No i w tym samym czasie mamy dewizę kościuszkowską "Żywią i bronią". A potem kolejne - mówi profesor. W 1919 roku pojawiła się Ustawa o barwach i godłach Rzeczpospolitej, która wprowadziła dewizę "Ojczyzna i honor". - Później w 1937 roku została nadana druga forma, a w takim wymiarze, który dzisiaj znamy, pojawiła się w 1943 roku, dekretem prezydenta, została nadana polskim siłom zbrojnym na zachodzie. Oznaczała, że dla ojczyzny wszystko, poza miłością Boga i honorem - mówi profesor.

Hasło nawiązuje do wspólnoty, a dziś?

Jak dodaje, to hasło nawiązujące do wspólnoty państwa, do tego, że jesteśmy za siebie wzajemnie odpowiedzialni. Dziś, w dobie polaryzacji politycznej - jest niekoniecznie dobrze rozumiane. - W tych słowach chodzi o to, że musimy wzajemnie się wspierać, bronić przed obcymi, bo do tego ta dewiza nawiązuje. Ale to nie znaczy, że mamy się wzajemnie wyniszczać. I to jest chyba taki moment, że można sobie nad tym pomyśleć - mówi historyk.

Łuków: hasło na ścianie to nie wszystko

Sala obrad Rady Powiatu nosi imię Jana Pawła II. - Każdą sesję Rady Miasta czy Rady Powiatu rozpoczynamy chwilą zadumy nad nauką Jana Pawła II - mówi Kozioł. Potwierdził to nam również przewodniczący Rady Powiatu, Tadeusz Brzozowski. - Polska to kraj katolicki, postać Ojca Świętego jest powszechnie szanowana - stwierdził. I odwołał się do uchwały, podjętej jeszcze w 2011 roku przez ówczesną radę.  

Z radością przyłączamy się do dziękczynienia chrześcijan za dar nowego błogosławionego, który przeszedł przez życie bliski każdemu człowiekowi. Wskazywał bowiem na dekalog jako fundament budowania jedności między ludźmi, niezależnie od poglądów i wizji świata

- to fragment uchwały.

Radni zobowiązali się w niej m.in. do tego, że ich działania będą odpowiadać "wskazaniom moralnym, wynikającym z troski Jana Pawła II o wartości obowiązujące w służbie publicznej". W uchwale jest też mowa o rozpoczynaniu każdej sesji "od chwili zadumy i refleksji poświęconej wspomnieniu słów z papieskiego nauczania, stanowiących osobiste motto radnego".

Łuków to małe, powiatowe miasteczko na Lubelszczyźnie. - To, że współrządzi u nas PiS naprawdę ma znaczenie - mówi nam jeden z lokalnych polityków opozycji (nie chce podawać nazwiska).

DOSTĘP PREMIUM