Dlaczego temat podatków okazał się tak ważny w tej kampanii? Czy to polska specyfika?

Obaj kandydaci deklarują w swoich kampaniach wyborczych, że po dojściu do władzy nie podniosą podatków. Jak widzi to ekspert dr Tomasz Zawisza, ekonomista związany z brytyjskim Institute for Fiscal Studies?
Zobacz wideo

Zarówno Andrzej Duda, jak i Rafał Trzaskowski w swoich kampaniach wyborczych zapewniają, że nie podniosą podatków.

Prowadząca "Światopodgląd" Agnieszka Lichnerowicz zastanawiała się, jak bardzo takie hasło jest nośne oraz "czy jest to polska specyfika, czy po prostu obywatele podatków nie lubią". 

Zdaniem dra Tomasza Zawiszy, ekonomisty związanego z brytyjskim Institute for Fiscal Studies nie jest to charakterystyczne wyłącznie dla Polski. - Chociaż Polska jest dosyć ciekawym państwem, jeśli chodzi o poglądy obywateli na podatkowość i usługi - zaznaczył.

Zwrócił przy tym uwagę na dane z 2008 roku, które wskazują, że Polska jest jednym najniżej usytuowanych krajów OECD, jeśli chodzi o gotowość zaakceptowania wyższych podatków i jednocześnie większych usług społecznych ze strony państwa. 

- Kraje, w których społeczeństwo jest bardziej gotowe zaakceptować wyższe podatki i więcej usług ze strony państwa, jednocześnie ufają państwu, jeśli chodzi o dostarczanie tych usług - wyjaśniał, dodając, że "korelacja jest bardzo silna".

- Duża część Polaków nie wierzy po prostu, że coś z tych pieniędzy będzie dla społeczeństwa - przyznała Lichnerowicz.

Zawisza dodał jednak, że postawy mogą się zmieniać z czasem, a w Polsce istnieje duża różnorodność, jeśli chodzi o poglądy na rolę państwa. - Duża część Polaków widzi większą rolę dla państwa i miejmy nadzieję, że też jest gotowa zaakceptować w związku z tym wyższe podatki - zaznaczył. 

Dziennikarka zwróciła zatem uwagę, że być może w takim razie ważniejsza byłaby dyskusja na temat tego, które podatki mają sens, a które być może za bardzo obciążają pewne grupy.

Ekspert zgodził się, że to rzeczywiście struktura podatków jest kluczowa. - I tutaj Polska jest wyjątkowa, ponieważ ważną cechą systemu podatkowego jest jego progresywność. W większości państw jest pewien element, większy lub mniejszy, progresywności. W Polsce, spośród wszystkich państw, OECD ta progresywność jest najmniejsza i Polska jest w tym sensie wyjątkowa - wyjaśniał.

Jak z kryzysem wywołanym epidemią koronawirusa radzą sobie inne państwa?

Cały świat mierzy się już z kryzysem spowodowanym epidemią koronawirus. Jak zwróciła uwagę prowadząca program, wiele społeczeństw wyciąga też z niej wnioski, że systemy ochrony zdrowia w ich państwach powinny zostać wzmocnione. Wiąże się to jednak z potrzebami finansowymi. 

Lichnerowicz zastanawiała się, więc czy w innych państwach, np. w Wielkiej Brytanii jest w związku z tym gotowość do podniesienia podatków. - Jak zamierza się sfinansować pakiety antykryzysowe i potencjalnie wzmocnienia systemów ochrony zdrowia? - pytała.

- W tej kwestii bardzo ważne jest to, co zamierzamy zrobić, jeśli chodzi o wychodzenie z kryzysu. W Wielkiej Brytanii, nacisk raczej jest na wprowadzanie różnych - powiedzmy - tarcz, które są po stronie wydatków, natomiast w tym momencie finansowane one są przez zadłużenie publiczne państwa - podsumował, dodając, że jeśli nie wiemy, jak będzie wyglądało oraz jak długo potrwa wychodzenie z kryzysu "w tym momencie podnoszenie podatków nie jest priorytetem". - Raczej consensus ekonomiczny byłby taki, że popyt potrzebuje wsparcia, więc wtedy podnoszenie podatków w drastyczny sposób nie jest odpowiednim posunięciem - zaznaczył. 

Całej rozmowy posłuchasz w podcaście: 

DOSTĘP PREMIUM