Trzaskowski nie był pierwszy. Te miasta zdjęły krzyże w urzędach, zanim rozpętała się burza

W połowie maja prezydent Warszawy Rafał Trzaskowski wydał zarządzenie, w którym wprowadził standardy równego traktowania w podległym mu urzędzie - zakazano wieszania tam krzyży, a urzędnikom eksponowania symboli religijnych na biurkach. Zarządzenie nie dotyczy szpitali, szkół czy ośrodków pomocy społecznej.

Trzaskowski poleca zdjąć krzyże w urzędach

Decyzja Rafała Trzaskowskiego wywołała lawinę komentarzy, zwłaszcza po prawej stronie sceny politycznej. Media przychylne Prawu i Sprawiedliwości mówiły o naruszeniu Konstytucji i wzywały do podpisywania petycji w obronie krzyża. Sami politycy PiS złożyli natomiast wniosek do wojewody mazowieckiego o zablokowanie prezydenckiego zarządzenia. Nakaz zdjęcia krzyży w stołecznych urzędach rzecz jasna nie spodobał się również samemu Kościołowi. 'Zdziwienie i smutek' - skomentował rzecznik prasowy Arcybiskupa Metropolity Warszawskiego i Archidiecezji Warszawskiej ks. Przemysław Śliwiński.

Do grona krytyków zmiany w warszawskich urzędach dołączył nawet Elon Musk, dyrektor generalny SpaceX i Tesli, który na portalu 'X' nazwał decyzję warszawskiego prezydenta "bezwstydną kopią głupich rzeczy z Ameryki". 'Żenujące' - dodał technologiczny potentat.

Sam Rafał Trzaskowski, także na portalu X, tłumaczył, że "każdy, kto przychodzi do urzędu załatwić swoją sprawę, ma prawo czuć się jak w neutralnym urzędzie". Tym, którzy kwestionują zgodność jego decyzji z Konstytucją, zacytował jej fragment, mówiący, że "Rzeczpospolita Polska jest państwem świeckim, neutralnym w sprawach religii i przekonań".

Krzyż w urzędzie. Jak to jest w innych miastach?

Czy brak symboli religijnych w warszawskich urzędach jest aż takim odstępstwem od normy? Postanowiliśmy to sprawdzić, kierując pytanie o obecność krzyża w ratuszu do włodarzy ponad 20 polskich miast. Były to wszystkie stolice województw i kilka innych, losowo wybranych miejscowości. Rezultaty okazały się zaskakujące.

'W Urzędzie Miejskim w Słubicach [Lubuskie - red.] nie wiszą krzyże i żadne symbole religijne' - przekazała tokfm.pl rzeczniczka prasowa Beata Bielecka. W podobnym tonie wypowiedział się Patryk Pulikowski z Urzędu Miasta Olsztyna (Warmińsko-Mazurskie). 'Nigdy nie było to przedmiotem kontrowersji' - podkreślił.

Figury ukrzyżowanego Chrystusa nie zobaczymy także w gabinecie prezydenta Bydgoszczy, jego zastępców oraz w sekretariacie urzędu miasta. 'Przeglądu pozostałych pomieszczeń pod tym kątem nie planujemy' - poinformowała nas Marta Stachowiak, rzeczniczka prasowa prezydenta.

Wśród urzędów miejskich, które obywają się bez krzyża na ścianie, jest też Gdańsk (Pomorskie). 'W Urzędzie Miejskim w Gdańsku nie wiszą w przestrzeni publicznej, w miejscach obsługi klientów, jakiekolwiek symbole religijne. Na ścianach w salach obsługi mieszkańców znajduje się jedynie godło Rzeczypospolitej' - czytamy w odpowiedzi przesłanej nam przez wydział prasowy.

Krzyż w urzędzie. Te miasta nie widzą problemu

Z krzyża w ratuszu nie zamierzają zrezygnować za to władze Opola (Opolskie). Tak samo jak nie zamierzają zrezygnować z tęczowej flagi przy okazji marszu równości. 'Neutralność światopoglądowa instytucji to dobry pomysł, ale usuwanie krzyża rozporządzeniem może wywołać raczej odwrotne skutki. Prezydent uważa, że obecność krzyża w ratuszu wcale tej neutralności nie narusza. Podobnie jak np. herb Opola, który od wieków to pół krzyża i pół orła. Tolerancja polega na tym, że w urzędzie można prezentować różne postawy. Ważne, żeby ich nie narzucać innym' - argumentował Adam Leszczyński z Urzędu Miasta Opola.

I dodał: 'W gabinecie prezydenta też znajduje się krzyż. (...) W Opolu uważamy, że wchodząc do strefy publicznej, nie powinniśmy ukrywać swojej tożsamości, po prostu powinniśmy szanować tożsamość pozostałych. To jest klucz do tolerancji'.

Oprócz Opola niechętne, by pójść śladami Trzaskowskiego, są władze m.in. Lublina (Lubelskie), Rzeszowa (Podkarpackie), Siemiatycz (Podlaskie) oraz Wrocławia (Dolnośląskie). Włodarz ostatniego z wymienionych miast - Jacek Sutryk - przekonywał, że temat zdejmowania krzyży to "niepotrzebna pożywka dla niektórych środowisk politycznych". 'Żyjemy w czasach, kiedy trzeba wzmacniać wspólnotę' - stwierdził i przypomniał, że w styczniu tego roku we Wrocławiu został powołany zespół ds. polityki równościowej.

Ratusz bez krzyży. Co na to Polacy? Sondaż

Co o zakazie ekspozycji symboli religijnych w urzędach sądzą Polacy? Po decyzji Rafała Trzaskowskiego badanie na ten temat przeprowadziła firma Research Partner na zlecenie Ogólnopolskiego Panelu Badawczego Ariadna.

Z przeprowadzonego w dniach 24-27 maja sondażu wynika, że decyzję prezydenta Warszawy popiera 39 proc. ankietowanych, a nie popiera 45 proc. Pozostałe 17 proc. nie ma zdania na ten temat.

Wśród badanych, którzy wyrazili swoje zdanie, 46 proc. jest za usunięciem symbolu religijnego z miejsca publicznego, a 54 proc. nie zgadza się z tą decyzją.

Największy wpływ na odpowiedzi miały preferencje polityczne respondentów. 62 proc. wyborców Zjednoczonej Prawicy oraz 45 proc. zwolenników Konfederacji zdecydowanie sprzeciwia się decyzji Rafała Trzaskowskiego. Na przeciwległym biegunie mamy popierających tę decyzję wyborców Koalicji Obywatelskiej (57 proc.) i Lewicy (51 proc.). Rozkłady wśród wyborców Trzeciej Drogi są zbliżone do średniej.

Badanie zostało przeprowadzone przez Research Partner na Panelu Badawczym ARIADNA w dniach 24.05-27.05.2024, na ogólnopolskiej próbie 1050 osób w wieku 18+, dobranej według reprezentacji w populacji Polaków dla płci, wieku i wielkości miejscowości zamieszkania.

Posłuchaj:

To nie wszystko, co mamy dla Ciebie w TOK FM Premium. Spróbuj, posłuchaj i skorzystaj z oferty "taniej na zawsze". Wejdź tutaj, by znaleźć szczegóły >>