Strefa Czystego Transportu w Krakowie. Wojewoda ma wątpliwości. "Nierówne traktowanie"

• Rada Miasta Krakowa uchwaliła nową strefę czystego transportu (SCT), która od 1 stycznia 2026 r. ograniczy wjazd starszym pojazdom do centrum miasta. Mieszkańcy miasta posiadający już takie auta zostaną z niej wyłączeni;
• Wojewoda małopolski Krzysztof Jan Klęczar rozważa unieważnienie uchwały z powodu możliwego naruszenia zasady równego traktowania mieszkańców spoza Krakowa, analizując ją pod kątem zgodności z prawem;
• Nowa uchwała zastępuje wcześniejszą z 2022 r., którą unieważnił Wojewódzki Sąd Administracyjny - jeśli nowa uchwała również zostanie uchylona, tamta może znów wejść w życie i wprowadzić SCT już od lipca 2025 r.

Uchwałę o SCT radni Krakowa przyjęli w nocy ze środy na czwartek. Wprowadza ona od 1 stycznia 2026 r. SCT na obszarze wewnątrz czwartej obwodnicy miasta, czyli na większej jego części. Zgodnie z uchwałą do SCT nie wjadą samochody z normą silnika euro niższą niż 4 lub wyprodukowane przed 2005 r. oraz diesle z normą euro niższą niż 6 lub wyprodukowane przed 2014 r. Kierowcy samochodów niespełniających warunków będą musieli zapłacić za wjazd do Krakowa. Mieszkańców, którzy kupili samochód przed wejściem w życie uchwały, SCT nie będzie obowiązywać.

Wojewoda małopolski uchyli uchwałę o SCT w Krakowie. 'Zbyt daleko idące'

Zgodnie z procedurami prawnymi uchwała rady miasta trafia do wojewody jako organu nadzoru. Wojewoda w przypadku wątpliwości co do jej legalności może ją unieważnić. Może ją także zaskarżyć do sądu administracyjnego.

- Przyglądamy się tej uchwale. Stwierdzenie, że zamierzam ją uchylić lub zaskarżyć, jest zbyt daleko idące. Trwają analizy natury prawnej. Moje wątpliwości wzbudza jednak kwestia nierównego traktowania mieszkańców Małopolski mieszkających poza miastem Kraków i mieszkańców miasta Krakowa. I pod tym kątem przyglądamy się zapisom tej uchwały - powiedział w piątek PAP wojewoda małopolski Krzysztof Jan Klęczar.

Z powodu naruszenia konstytucyjnych praw: równego traktowania, sprawiedliwości społecznej, poprawnej legislacji oraz wolności poruszania się wojewoda małopolski w sierpniu 2024 r. unieważnił uchwałę Rady Miasta Krakowa dotyczącą Zakrzówka. Tamta uchwała wprowadzała zasadę, że na teren Zakrzówka poza kolejką wejdą mieszkańcy Krakowa mający kartę krakowską.

STC w Krakowie od nowego roku. Ale może wejść w życie już w lipcu

Radni Krakowa przyjęli uchwałę o SCT większością głosów KO i Nowej Lewicy. Zwracali uwagę, że przyczyni się ona do poprawy jakości powietrza i zdrowia. Powoływali się na znowelizowaną ustawę o elektromobilności i paliwach alternatywnych, która do wprowadzenia SCT zobowiązuje miasta powyżej 100 tys. mieszkańców, w których przekroczone są dopuszczalne normy dwutlenku azotu.

Z kolei przeciwnicy SCT mówili m.in., że uchwała narusza konstytucyjne prawo wszystkich obywateli do równego traktowania, także prawo do własności prywatnej i dysponowania nią. Przekonywali, że SCT w proponowanym kształcie zwiększy podział na osoby zamożne i biedne. Ich zdaniem w uchwale są luki i niejasności, np. w zapisach dotyczących pojazdów, których SCT nie będzie obowiązywać. Wątpliwości budzi też - według przeciwników - sposób, w jaki weryfikowana byłaby legalność wjazdu samochodów do miasta.

Pod koniec 2022 r. Rada Miasta Krakowa przyjęła inną uchwałę o SCT, ale na początku 2024 r. unieważnił ją Wojewódzki Sąd Administracyjny. Unieważnienie nie jest jednak prawomocne, bo Naczelny Sąd Administracyjny, do którego wpłynęła skarga kasacyjna na postanowienie WSA, wciąż nie wydał rozstrzygnięcia w sprawie.

Uchwała o SCT przyjęta w tym tygodniu nie tylko określa nowe zasady SCT, ale też unieważnia uchwałę z 2022 r. Jeżeli ostatnia uchwała zostanie unieważniona, to uchwała z 2022 r. wciąż będzie prawomocna, a wprowadza ona SCT od lipca 2025 r. w całym Krakowie.

Posłuchaj: