Polska "niechlubnym liderem w UE". "Sygnał ostrzegawczy dla premiera"
Jesteśmy niechlubnym liderem pod względem zanieczyszczenie tak pyłem zawieszonym, jak też rakotwórczymi związkami takimi jak wielopierścieniowe węglowodory aromatyczne - mówił w TOK FM Andrzej Guła z Polskiego Alarmu Smogowego.
- Niskie temperatury przyniosły "poważne i wielokrotne przekroczenia norm jakości powietrza";
- Jak mówił w TOK FM Andrzej Guła z Polskiego Alarmu Smogowego, "Polska wciąż jest najbardziej zanieczyszczonym krajem w całej Unii Europejskiej;
- Czym to tłumaczył?
Od początku stycznia Rządowe Centrum Bezpieczeństwa wydaje alerty ostrzegające mieszkańców przed prognozowaną złą jakością powietrza w różnych regionach kraju.
- Polska wciąż jest najbardziej zanieczyszczonym krajem w całej Unii Europejskiej. Jesteśmy niechlubnym liderem pod względem zanieczyszczenie tak pyłem zawieszonym, jak też rakotwórczymi związkami takimi jak wielopierścieniowe węglowodory aromatyczne -skomentował w TOK FM Andrzej Guła z Polskiego Alarmu Smogowego.
Zastrzegł przy tym, że Polska oprócz zanieczyszczeń komunikacyjnych ma też problem niskiej emisji, czyli ogrzewania domów węglem i drewnem. - To specyficzny problem dla Polski, który od wielu lat pozostaje niestety nierozwiązany - podkreślił. Przytoczył też w tym kontekście statystyki, z których wynika, że "90 proc. węgla, który jest spalany w gospodarstwach domowych w całej Unii Europejskiej jest wykorzystany właśnie u nas".
"Fenomenalne efekty"
W Polsce co roku przedwcześnie z powodu narażenia na zanieczyszczone powietrze umiera ok. 40 tys. osób - pokazał raport "Mapa postaw społecznych wobec zanieczyszczeń powietrza w Polsce" przygotowanego przez Zakład Zdrowia Populacyjnego Szkoły Zdrowia Publicznego Centrum Medycznego Kształcenia Podyplomowego.
Jak walczyć ze smogiem i gdzie szukać inspiracji? Zdaniem Andrzeja Guły na uwagę zasługuje przede wszystkim decyzja władz Londynu. Te jako jedne z pierwszych zdecydowały się na wprowadzenie słynnej strefy czystego transportu, czyli określiły standardy emisyjne dla samochodów, które mogą się poruszać po ulicach miasta. - Trzeba przyznać, że jeżeli chodzi o zanieczyszczenia typowe dla komunikacji samochodowej przyniosło to fenomenalne efekty. Zanieczyszczenie dwutlenkiem azotu spadło o połowę - podkreślił w "Poranku TOK FM".
Nic dziwnego, dodał, że strefy czystego transportu funkcjonują teraz w ponad 300 miastach Europy.
Sprawdź, czy wiesz, co ważnego wydarzyło się w ostatnich dniach. Tylko najbardziej zorientowani udzielą więcej niż 8 dobrych odpowiedzi…
Quiz: Najważniejsze wydarzenia mijającego tygodnia. Sprawdź, co wiesz!
Także Anglia, jeszcze w 1956 r., zdecydował się wprowadzić ustawę o czystym powietrzu i strefy ograniczonej emisji. - Można powiedzieć, że to jest to, co my od kilkunastu kilku lat robimy w Polsce, wprowadzając uchwały antysmogowe. Ale też uregulowała normy jakości węgla, który jest spalany w instalacjach domowych czy przemysłowych. W Polsce doczekaliśmy się takiej regulacji dopiero w 2018 roku - wskazał też ekspert Polskiego Alarmu Smogowego.
- A które kraje stworzyły najbardziej przejrzyste systemy monitorowania jakości powietrza? - chciał także wiedzieć prowadzący Szymon Kępka.
- To w Stanach Zjednoczonych powstawały pierwsze bardzo zaawansowane systemy monitoringu jakości powietrza. Zresztą Amerykanie pomagali również polskiej Inspekcji Ochrony Środowiska w latach 90. tworzyć nasz system monitoringu jakości powietrza - odpowiedział Andrzej Guła.
Jak ocenił krajowy system choć jest "dosyć zaawansowany", to jednak powinien dalej się rozwijać. Głównie dlatego, tłumaczył, że niektóre rodzaje zanieczyszczeń wciąż są słabo monitorowane. Przykładem, wskazał, są te pochodzące z transportu samochodowego, w tym toksyczny dwutlenek azotu.
"Sygnał ostrzegawczy dla premiera"
Gość TOK FM dopytywany był także, co jest największą barierą w walce ze smogiem w Polsce.
- W tej chwili mamy dosyć spory kryzys walce o czyste powietrze. On jest niestety pokłosiem fatalnego zarządzania polityką w tym obszarze. Obserwujemy kryzys kluczowego programu "Czyste powietrze", który istnieje w bardzo ograniczonym zakresie. Spadło zaufanie do tego programu, co jest niestety pokłosiem błędnych decyzji podejmowanych przez ostatnich kilka lat - uważa Andrzej Guła.
Zastrzegł przy tym, że z dużym niepokojem patrzy też, na to jak prowadzona jest teraz polityka ochrony powietrza. - Widzimy dosyć spore wyhamowanie działań w tym obszarze. To powinien być sygnał ostrzegawczy dla premiera, który tworząc rząd wskazywał, że walka ze smogiem, walka o czyste powietrze będzie jednym z priorytetów rządu. Niestety tak się nie dzieje - powiedział na koniec.
Głównym składnikiem smogu są tzw. pyły zawieszone w powietrzu, które mogą zawierać różne substancje toksyczne, takie jak: benzo(a)piren, metale ciężkie, dioksyny czy furany. Pył PM10 składa się z mieszaniny cząstek substancji organicznych i nieorganicznych o średnicy do 10 mikrometrów. Pył PM2,5 zawiera cząstki o średnicy do 2,5 mikrometra.
Źródło: TOK FM, PAP