,
Obserwuj
Dolnośląskie

Zdawał maturę z tego języka jako jedyny w Polsce. "Czułem się troszkę w obowiązku'

2 min. czytania
07.05.2025 10:01
Do pisemnej matury z języka łemkowskiego jako języka mniejszości etnicznej, przystąpił we wtorek uczeń w II Liceum Ogólnokształcącym im. Stanisława Wyspiańskiego w Legnicy. Michał Starzyński to jedyny tegoroczny abiturient, który zdawał maturę z tego języka.
|
|
fot. Kuba Atys / Agencja Wyborcza.pl

 

  • Michał Starzyński z Legnicy (woj. dolnośląskie) jako jedyny w Polsce przystąpił w 2025 roku do pisemnej matury z języka łemkowskiego, który jest jego językiem ojczystym;
  • Maturzysta aktywnie kultywuje łemkowską kulturę w zespole "Kyczera" oraz przygotowywał się do egzaminu z pomocą emerytowanego nauczyciela, Łukasza Woźniaka, wysiedleńca z Łemkowyny;
  • Łemkowie, posługujący się językiem rusińskim, zostali przesiedleni na Dolny Śląsk po akcji "Wisła". Ich społeczność wciąż organizuje wydarzenia kulturalne, jak coroczna watra w Michałowie.

 

Maturzysta z Legnicy zdawał łemkowski. "To jest nasza kultura"

Maturzysta z II Liceum Ogólnokształcącym im. Stanisława Wyspiańskiego w Legnicy Michał Starzyński w rozmowie z PAP zaznaczył, że łemkowski to jego ojczysty język i tym językiem mówi się u niego w domu. - Mamy korzenie łemkowskie, moja babcia została wysiedlona w terenów Łemkowyny. To jest nasza kultura, taką, którą kultywujemy w domu, więc czułem się troszkę w obowiązku zdawać na maturze łemkowski - powiedział.

Stowarzyszenie wznawia działalność po 10 latach. 'To może być śląski game changer'

Maturzysta jest również członkiem zespołu Pieśni i Tańca "Kyczera", który prowadzi jego ojciec. - W zespole kultywowana jest nasza kultura łemkowska, tańczymy, śpiewamy, podróżujemy po świecie, pokazując nasz folklor - wyjaśnił.

Starzyński wybrał temat numer jeden - porównanie dwóch wierszy łemkowskich poetów. Ocenił, że na maturze poszło mu "całkiem nieźle".

W liceum, do którego uczęszczał maturzysta, nie ma lekcji z języka łemkowskiego. Przygotowywał się od matury z emerytowanym nauczycielem języka łemkowskiego Łukaszem Woźniakiem. - On też był wysiedleńcem z terenów Łemkowyny w 1947 r. Przez lata uczył łemkowskiego, a po przejściu na emeryturę nadal poświęcał nam czas - powiedział maturzysta.

Matura 2025. Przecieki i zdjęcia w internecie. Co poszło nie tak?

Język łemkowski w Polsce

Językiem łemkowskim określa się w Polsce język rusiński, zwany też łemkowsko-rusińskim, rusińsko-łemkowskim, karpatorusińskim, baczwańsko-rusnackim. Należy on do słowiańskiej rodziny językowej. Posługują się nim Rusini, zamieszkująca Karpaty grupa etniczna Słowian wschodnich. Język łemkowski ma wiele odmian, różnie nazywanych w różnych regionach. Wśród samych Łemków klasyfikacja ich języka jest kwestią sporną, związaną głównie z polityką i historią.

Łemkowie osiedlili się na Dolnym Śląsku pod koniec lat 40. XX wieku na skutek akcji "Wisła". Było to przymusowe przesiedlenie z rejonu Beskidu Niskiego. W Legnicy i okolicznych wsiach zamieszkało kilka tysięcy rodzin. Społeczność łemkowska od 1979 r. organizuje we wsi Michałów rokrocznie watrę, czyli święto kultury, muzyki i obyczajów łemkowskich.

Posłuchaj: