Zimą Bieszczady przyciągają nie tylko narciarzy. "Najczystsze niebo w Europie"
Jednym z największych wrogów obserwacji astronomicznych jest zanieczyszczenie świetlne, czyli nadmiar sztucznego światła, który sprawia, że niebo nad miastami i terenami zurbanizowanymi jest blade i pełne smug. W Bieszczadach, dzięki małej gęstości zaludnienia i ograniczonej liczbie źródeł światła, nocne niebo pozostaje niemal nieskazitelnie ciemne. Na obszarze Bieszczadzkiego Parku Narodowego, czy w okolicach Lutowisk i Wetliny, z łatwością można dostrzec chociażby Drogę Mleczną, która w wielu miejscach Polski jest zupełnie niewidoczna.
Bieszczady - obszar z najczystszym niebem w Europie
Laura Gromala z Przystanku Polaris, który prowadzi kameralne pokazy astronomiczne w miejscowości Bystre koło Czarnej Górnej uważa, że 'nieskazitelność' nieba to również zasługa mieszkańców tego regionu. W promieniu dziesiątek kilometrów od centralnych rejonów Bieszczad nie ma większych miast, co minimalizuje wpływ miejskiego zanieczyszczenia świetlnego. Nawet niewielkie miejscowości, takie jak Cisna czy Ustrzyki Górne, ograniczają emisję światła w godzinach nocnych, dbając o jakość ciemnego nieba. - Tutejsze niebo jest chronione m.in. przez wyłączanie latarni w miejscowościach - wyjaśnia.
Jesienią i zimą warunki do obserwacji są szczególnie korzystne. Noce są chłodniejsze, a powietrze bardziej stabilne, co pozwala na lepszą jakość obserwacji, nie tylko przez lornetki czy teleskopy. Niektóre rzadko widywane gwiazdozbiory w Bieszczadach są widoczne gołym okiem. Klimat sprzyjający obserwacjom cechuje również specyficzny mikroklimat, który często pozwala na bezchmurne noce. Dodatkowo, jakość obserwacji podnosi górskie powietrze, wolne od zanieczyszczeń. - W takich warunkach łatwiej dostrzec słabe obiekty, jak mgławice, gromady gwiazd czy odległe galaktyki, ale to już przy pomocy dobrego sprzętu - tłumaczy Gromala. - Dzięki temu, widać tutaj nawet słabo widoczne w Polsce gwiazdozbiory, jak na przykład Gwiazdozbiór Rysia. Ale też, skoro Ryś jest symbolem Bieszczadów i Bieszczadzkiego Parku Narodowego, to nawet dobrze się składa - dopowiada.
Park Gwiezdnego Nieba
W 2013 roku na terenie Bieszczad i sąsiednich Beskidów powstał Park Gwiezdnego Nieba 'Bieszczady', jeden z pierwszych tego typu w Polsce. Jego celem jest ochrona nocnego nieba przed zanieczyszczeniem świetlnym oraz edukacja na temat astronomii i wpływu ciemności na środowisko. Dzięki temu turyści i mieszkańcy mogą cieszyć się warunkami, które sprzyjają obserwacjom gwiazd, a także wziąć udział w organizowanych warsztatach i pokazach astronomicznych.
Tutaj nawet młody powie, 'że niebo jest zachmarate. Ruszli tropić dawne zwyczaje'
