,
Obserwuj
Gospodarka

Zbliża się koniec cyfrowej gorączki złota? Amerykańskie wybory podpaliły lont

Wojciech Kowalik, Anna Augustyn
4 min. czytania
11.11.2026 11:09

To były wybory polityczne, ale z wielką gospodarką w tle. A dokładniej: wielką gospodarką cyfrową. Chodzi o wybory do Kongresu w USA, po których zatrzęsły się globalne rynki, a w centrum zainteresowania inwestorów znalazły się centra danych sztucznej inteligencji. Bo wyniki wyborów mogą skutecznie zatrzymać takie inwestycje. To kolejny z kłopotów, z którymi musi się mierzyć rynek wysokich technologii.

Baner Qualcomm 6G na Mobile World Congress
Baner Qualcomm 6G na Mobile World Congress
fot. Albert Gea / Reuters / Forum

Spór o rachunki za prąd na amerykańskiej prowincji wstrząsnął giełdami na całym świecie. W tym odcinku powiemy:

  • dlaczego po amerykańskich wyborach centra danych sztucznej inteligencji znalazły się w centrum uwagi rynków;
  • dlaczego był to kolejny kamyczek do całego ogródka kłopotów branży technologicznej;
  • czy to koniec cyfrowej gorączki złota, czy tylko zimny prysznic.

Centra danych sztucznej inteligencji zawładnęły emocjami giełdowych inwestorów na świecie. Stało się tak po wyborach do amerykańskiego Kongresu, na które w pierwszej chwili rynki zareagowały pozytywnie, żeby dzień później z indeksu największych amerykańskich spółek technologicznych zniknęło więcej pieniędzy niż kiedykolwiek w ciągu jednego dnia.

Wybory i trzęsienie ziemi na amerykańskiej giełdzie

Zaczynamy od polityki. Wynik wyborów do Kongresu jest jednoznaczny: demokraci wzięli i Izbę Reprezentantów i Senat. Do tego fotele gubernatorów w stanach, które od dekad głosowały na republikanów; na czele z Teksasem. Klęska o tak wielkiej skali wprawiła ekipę rządzącą w zdumienie. Bo choć prezydent Donald Trump i jego republikański rząd mogli spodziewać się porażki, to tak dotkliwa przegrana była dla polityków - w przeciwieństwie do inwestorów - zaskoczeniem. 

Redakcja poleca

W środę, czyli w dniu ogłoszenia wyników inwestorzy zareagowali z ulgą. Ceny akcji na Wall Street rosły, bo finansowa społeczność, najbardziej nie znosi niepewności, a ta akurat się skończyła. Stało się jasne, kto będzie rządzić w Kongresie i co z tego wynika dla całej amerykańskiej administracji. Ale już dzień później... ci sami inwestorzy włączyli "panic mode", a panika wystawiła konkretny rachunek strat: Nasdaq 100, czyli indeks największych spółek technologicznych, spadł o ponad 6 proc. Brzmi niewinnie? To przeliczmy ten spadek na konkretną kwotę: 2 biliony 300 miliardów dolarów! Tyle jeszcze nigdy nie wyparowało z tego indeksu w jeden dzień. Akcje producentów chipów straciły 12 proc., najwięcej od marca 2020 roku, czyli od początku pandemii.

Pieniądze uciekły tam, gdzie uciekają zawsze, kiedy robi się nerwowo. Do amerykańskich obligacji: inwestorzy sprzedali akcje i pożyczyli swoje pieniądze rządowi na niższy, ale pewny procent.

Centra danych, wybory i strach inwestorów

I teraz zagadka. Dlaczego w środę giganci technologiczni rośli, a w czwartek rynek wykonał zwrot? Odpowiedź jest prosta. Chodzi o to, kto i na czym zarabia. W środę inwestorzy kupowali akcje największych firm technologicznych, bo myśleli tak: jeśli politycy przyhamują budowę centrów danych, to tak zwane big techy wydadzą na nie mniej. A co nie zostanie wydane, zostanie w kasie. Czyli więcej zysku. Tyle że każdy dolar niewydany w jednym miejscu, to dolar, którego nie zarobi ktoś inny w innym. Przez sprzedawców chipów, pamięci, serwerów, kabli, systemów chłodzenia i tak dalej. Eksperci zastanawiają się, czy to koniec cyfrowej gorączki złota, czy tylko zimny prysznic. Bo gorączką złota nazywa się globalny entuzjazm inwestorów dla sztucznej inteligencji. AI potrzebuje mocy obliczeniowej, czyli centrów danych: wielkiej infrastruktury, miejsca, prądu i wody. Innymi słowy: w gorączce złota najpewniej zarabiają sprzedawcy łopat. W czwartek rynek zrozumiał, że kopacze złota mogą przestać kupować łopaty.

Ale właściwie, dlaczego wybory do Kongresu miałyby dotyczyć centrów danych? Bo choć Amerykanie wybierali swoich politycznych przedstawicieli, to też głosowali w sprawie cen prądu. Centra danych, w których mieszka sztuczna inteligencja, to hale pełne komputerów, które pożerają ogromne ilości energii. Według Morgan Stanley mają odpowiadać za trzy czwarte całego wzrostu zapotrzebowania na prąd w Stanach do 2030 roku. A gdy rośnie zapotrzebowanie, to rośnie też cena. O ile? Ekonomiści z oddziału Rezerwy Federalnej w Dallas policzyli, że przez centra danych prąd w hurcie podrożał w ciągu roku o 7 proc. A tam, gdzie takich centrów jest najwięcej - na przykład w północnej Wirginii, nawet o 15 proc. Amerykanie szybko sobie obliczyli, ile będą ich kosztować polityczne wybory. I zagłosowali na demokratów, którzy w sprawie budowy centrów danych są bardziej niż ostrożni.

Koniec cyfrowej gorączki złota?

Jednak by nie było zbyt prosto: technologiczny rynek dobiły nie tylko wybory. Grunt był grząski już wcześniej. Dlaczego?

Po pierwsze: pieniądze. Gigantyczne inwestycje w sztuczną inteligencję coraz częściej powstają na kredyt, a inwestorzy coraz głośniej pytają, kiedy to się zwróci. Odpowiedź na to pytanie już w październiku okazała się niewystarczająca. Pod koniec miesiąca indeks technologiczny na giełdzie w Nowym Jorku schudł o jedną dziesiątą. Już wtedy ludzie zaczęli wycofywać z branży swoje pieniądze.

Redakcja poleca

Po drugie: koszt kredytu. Według wyliczeń Goldman Sachs, inwestycje w sztuczną inteligencję mają w samym tym roku sięgnąć biliona dolarów. To taka masa pieniędzy, że pożyczki zaczęły drożeć nie tylko dla firm technologicznych, ale też dla całej reszty. Bo sztuczna inteligencja wysysa z rynku wolną gotówkę. Boom inwestycji w sztuczną inteligencję razem z potrzebami kredytowymi wielu rządów na świecie wypchnął koszty pożyczania na najwyższe poziomy od dekad. Do tego wojna z Iranem i drogie paliwa.

Po trzecie: strach. Od miesięcy na czołówkach gazet lądują ostrzeżenia samych badaczy sztucznej inteligencji, że technologia może być niebezpieczna, a nawet zagrozić ludzkości. A skoro straszą ci, którzy ją budują, to rośnie przekonanie, że prędzej czy później przyjdą ograniczenia.

Redakcja poleca

Po czwarte: pech. Jednocześnie Qualcomm, jeden z wielkich producentów chipów, ogłosił rozczarowującą prognozę. Spodziewa się gorszych wyników, niż liczyli inwestorzy.

I po piąte: przy okazji wyborów w 10 stanach odbyło się ponad 40 lokalnych referendów w sprawie centrów danych. Ponad połowa w samym Ohio. Wynik? Wszędzie mieszkańcy powiedzieli takim inwestycjom stanowcze "nie".

Podsumowanie: wybory nie podłożyły pod branżę beczki prochu, bo już wcześniej na niej siedziała. Wybory "tylko" podpaliły lont.

Źródło: TOK FM