Co ma wspólnego inteligencja z narcyzmem? Polak laureatem Ig Nobla

Ig Noble to humorystyczne odpowiedniki Nagród Nobla, przyznawane za osobliwe prace naukowe, które "najpierw śmieszą, a potem skłaniają do myślenia". Jak jednak przypomniało UW w przesłanej informacji prasowej, "wszystkie wyróżniane badania posiadają realną wartość naukową, zostały opublikowane w prestiżowych, recenzowanych czasopismach, a ich komiczny charakter to tylko dodatkowy atut".

Laureatami w dziedzinie psychologii zostali prof. dr hab. Marcin Zajenkowski z Wydziału Psychologii Uniwersytetu Warszawskiego i prof. Gilles Gignac (University of Western Australia).

- Kiedy dostałem pytanie od jednej z osób z komitetu, czy zgadzam się przyjąć nagrodę, to był dla mnie szok. Inna rzecz, że byłem też sceptyczny, bo nie wiedziałem o niej za dużo. Kiedy zacząłem jednak czytać więcej o nagrodzie, to przekonałem się do niej i stwierdziłem, że nawet do mnie pasuje. Przecież można mieć trochę dystansu do siebie i swoich badań, a także napuszonej akademii i profesorstwa, być na luzie, bo wcale nie ujmuje to tego, że wyniki badań są poważne - komentował w TOK FM prof. Marcin Zajenkowski z Uniwersytetu Warszawskiego. 

Dodał przy tym, że nagrody się nie spodziewał także dlatego, że naukowcy sami nie zgłaszają się do kapituły; wcześniej przeglądanych jest nawet 10 tys. artykułów. 

"Chwilowy poziom narcyzmu"

Profesorów Zajenkowskiego oraz Gignaca wyróżniono za artykuł opublikowany w czasopiśmie "Intelligence". Zaprezentowano tam wyniki badań analizujących wpływ informacji zwrotnej dotyczącej poziomu inteligencji na chwilowy poziom narcyzmu. Przeprowadzono je na grupie 361 osób, którym po wykonaniu testu IQ przekazano losowo informację, że ich wynik był albo powyżej, albo poniżej średniej.

- Kiedy badaliśmy potem chwilowy stan narcyzmu, to okazywało się, że jeżeli powie się ludziom: "Twoja inteligencja jest ponadprzeciętna", to stan wyjątkowości, narcystycznej wielkości był wyższy niż w grupie, której mówiło się: "Twoja inteligencja jest poniżej średniej" - tłumaczył w rozmowie z Aleksandrą Stanisławską i Piotrem Stanisławskim. 

Jak dodał, osoby, którym powiedziano, że wypadają słabiej, tracili pewność siebie - zarówno w ocenie własnej inteligencji, jak i w poczuciu wyjątkowości. 

Naukowiec dopytywany, co jest zabawnego w jego badaniach, wskazał na połączenie dwóch kluczowych pojęć: inteligencji i narcyzmu. - Pokazanie, że samo powiedzenie komuś "Jesteś mądry, jesteś inteligentny", "Jesteś mądra, jesteś inteligentna" może wpływać na chwilowy poziom narcyzmu. I choć pewnie wywołuje to uśmiech, to ma też bardziej poważne konsekwencje społeczne - tłumaczył w audycji "Homo science". 

Redakcja poleca

Członek Psycho Fans miał zlecić zabójstwo prokuratora. Sąd podjął decyzję

Narcyzm to obciążenie czy zasób?

W swoich badaniach naukowiec zajmuje się również tematem narcyzmu u dzieci i bada, jak rodzice postrzegają inteligencję swoich dzieci i jak przekłada się to na ich poziom narcyzmu. 

- Są badania, na których się trochę opieram, które pokazują, że np. nadmierna liczba pochwał może mieć znaczenie. Dlaczego? Rodzice, którzy myślą o swoich dzieciach, że są szczególne i uprzywilejowane, nie dopuszczają innych informacji, w tym np. o ich słabościach. W ten sposób wdrukowują dziecku nierealistyczny obraz, a to sprawia, że jest ono zagubione i nie wie, kim do końca jest - tłumaczył prof. Marcin Zajenkowski. 

Podkreślił od razu, że "oczywiście możemy dzieci chwalić", ale też warto starać się "jak najbardziej adekwatnie dostrzegać ich różne cechy".

- A w dorosłym życiu narcyzm jest bardziej obciążeniem czy zasobem? - pytali prowadzący "Homo science". 

- Krótkoterminowo to zasób, długoterminowo może być to jednak przeszkoda. Dobrze ilustrują to relacje, w jakie wchodzi osoba narcystyczna. Bardzo często pierwsze wrażenie jest jedno: jest czarująca, uwodząca, po prostu wspaniała. Tyle, że po pewnym czasie wychodzą już negatywne strony narcyzmu, czyli to, że jednak jest to osoba całkowicie skupiona na sobie i myśli tylko o swoich potrzebach - podsumował w TOK FM. 

Źródło: TOK FM, PAP