,
Obserwuj
Polska

Szkolne obiady czeka rewolucja? Pojawi się dzień w pełni roślinny

3 min. czytania
15.03.2026 16:48

Mniej cukru, soli i tłuszczu, a do tego potrawy zbliżone do założeń diety planetarnej. - Dużą zmianą na stołówkach jest to, że wprowadzono jeden dzień w pełni roślinny - tak o nowym rozporządzeniu ws. żywienia w szkołach i przedszkolach mówiła w TOK FM dr Agata Szczebyło.

przedszkolaki jedzą obiad
przedszkolaki jedzą obiad
fot. BURGER/PHANIE

Z tego artykułu dowiesz się:

  • Jakie są główne założenia diety planetarnej w nowych zasadach żywienia?
  • Dlaczego wprowadzono jeden dzień w pełni roślinny w stołówkach?
  • Jak ma wyglądać tygodniowy plan żywienia na stołówkach?

Od nowego roku szkolnego zmieniają się zasady żywienia w szkołach i przedszkolach. O tym, czego dzieci mogą spodziewać się na swoich talerzach, mówiła w audycji "Wiesz, co jesz" w TOK FM dr Agata Szczebyło - starsza specjalistka do spraw systemów żywnościowych fundacji WWF Polska.

Dieta planetarna, czyli...?

W nowym rozporządzeniu ws. żywienia w szkołach i przedszkolach znalazła się nie tylko redukcja cukru, soli czy tłuszczu, ale i zapisy odwołujące się do założeń diety planetarnej. Najważniejsze założenia diety to - w skrócie - więcej warzyw, lokalność i sezonowość.

- Podstawa wyżywienia w diecie planetarnej to przede wszystkim produkty pochodzenia roślinnego z dodatkiem produktów pochodzenia zwierzęcego - wyjaśniła dr Agata Szczebyło. - Gros naszego talerza stanowią warzywa, owoce, pełnoziarniste produkty zbożowe, nasiona roślin strączkowych. Preferowane są tłuszcze pochodzenia roślinnego. W diecie planetarnej znajdują się także niewielkie, ale zbieżne z zaleceniami zdrowotnymi, ilości produktów pochodzenia zwierzęcego - dodała gościni Patrycji Wanat.

Jak podkreśliła ekspertka, chodzi o mięso nieprzetworzone, czyli nie np. wędliny. - W diecie planetarnej są również uwzględnione produkty mleczne, jaja i ryby - bardzo istotne zwłaszcza w żywieniu dzieci i młodzieży - wyjaśniła dr Szczebyło.

- Nazwa diety planetarnej może sugerować, że chodzi tutaj przede wszystkim o planetę, ale my też jesteśmy jej częścią. Chodzi również o zdrowie ludzi - skomentowała gościni TOK FM. Dieta planetarna oznacza mniejsze spożycie mięsa.

Według danych przytoczonych przez dr Szczebyło - w Polsce średnio spożywa się 1,5 kg mięsa w tygodniu, podczas gdy zalecenia diety planetarnej mówią maksymalnie o 300 g. - To bardzo ambitne cele, biorąc pod uwagę, że polskie zalecenia sugerują ograniczenie spożycia mięsa czerwonego do 500 g w tygodniu - dodała członkini WWF Polska.

Co zmieni się na stołówkach?

- Tzw. rozporządzenie stołówkowe odnosi się do jadłospisu szkolnego czy przedszkolnego tygodniowego. Dużą zmianą jest to, że wprowadzono jeden dzień w pełni roślinny - wyjaśniła dr Szczebyło. I dodała, że ma to być posiłek na bazie nasion roślin strączkowych, czyli bez dodatku np. kiełbasy, jaką zwykliśmy dodawać chociażby do dań z fasoli.

Rozporządzenie zakłada również jeden dzień z rybą. - To jest już coś, co jest bardzo znane w stołówkach i wynika m.in. ze względów żywieniowych. Kwasy omega-3 są istotne w rozwoju dzieci i młodzieży - mówiła rozmówczyni Patrycji Wanat.

Efekt? W stołówkach szkolnych i przedszkolnych jest jeden dzień rybny, jeden roślinny, maksymalnie dwa dni mięsne i jeden dowolny. - Często stołówki wybierają dzień mączny, z pierogami albo z naleśnikami - stwierdziła dr Szczebyło. I zwróciła uwagę, że nowością w rozporządzeniu jest obowiązkowe zapewnienie roślinnej alternatywy w dniach, kiedy na stołówce serwowane są obiady mięsne bądź rybne.

Dodatkowo, co podkreśliła gościni TOK FM, w założenia diety planetarnej wchodzi również ograniczenie marnowania żywności. To też znajduje odzwierciedlenie w nowym rozporządzeniu.

Źródło: TOK FM