Kontrolerzy biletów w Szczecinie jak policjanci. "W trosce o bezpieczeństwo"

• Szczeciński ZDiTM wyposażył kontrolerów biletów w 30 kamer nasobnych, aby nadzorować ich pracę i zwiększyć bezpieczeństwo pasażerów;
• Nagrania są zapisywane na zabezpieczonym serwerze i rejestrują jedynie obraz, bez dźwięku, podobnie jak monitoring w pojazdach;
• Decyzję o zakupie kamer podjęto po incydencie z lipca 2024 r., gdy dwóch kontrolerów brutalnie potraktowało pasażera autobusu;
• W Polsce brak regulacji dotyczących kamer nasobnych dla kontrolerów, ale ich stosowanie jest dozwolone pod warunkiem poinformowania pasażerów.

Kontrole biletów w Szczecinie. Kamerki na klips nagrywają pasażerów

Szczeciński Zarząd Dróg i Transportu Miejskiego zakupił 30 wideorejestratorów, by nadzorować pracę kontrolerów biletów i w razie sytuacji spornych dysponować nagraniami z interwencji. W poniedziałek rano kontrolerzy po raz pierwszy ruszyli w miasto z małymi nasobnymi kamerami. ZDiTM nie ujawnia jednak, ilu ich jest i gdzie operują.

- Nie podajemy szczegółów z racji specyfiki ich pracy - powiedział PAP rzecznik prasowy ZDiTM Kacper Reszczyński.

Kontrolerów nie rozpozna się również po "umundurowaniu". Kamery nie są podpięte np. do specjalnych kamizelek używanych przez policjantów czy strażników miejskich. - Kamery mają klipsy, za pomocą których przypina się je do elementów ubioru - opisał Reszczyński.

Rzecznik podkreślił, że kamery włączane są tylko na czas kontroli. A po zakończeniu pracy kontrolerów nagrania będą automatycznie zapisywane na zabezpieczonym serwerze. Do tego systemu ma dostęp tylko kilku pracowników ZDiTM.

Reszczyński wyjaśnił też, że kamery nasobne rejestrują tylko obraz, bez dźwięku. - Tak jak monitoring zainstalowany w pojazdach komunikacji miejskiej - przypomniał.

Nagrania z pracy kontrolerów biletów mają być pomocne przy rozpatrywaniu ewentualnych skarg pasażerów. - Kamery kupiliśmy przede wszystkim w trosce o bezpieczeństwo pasażerów i kontrolerów - zaznaczył rzezcznik ZDiTM.

Kontrolerzy szarpali pasażera. Wideo trafiło do sieci

30 wideorejestratorów, stacje dokujące i system teleinformatyczny kosztowały 67,8 tys. zł. Zakup sfinansowano z budżetu miasta. Zanim kontrolerzy zaczęli pracę z wideo sprzętem, konieczne były zmiany w lokalnych przepisach (chodziło o regulacje dot. RODO) i zgoda prezydenta miasta. Przeprowadzono też szkolenia dla pracowników ZDiTM.

W połowie lutego br. zastępca prezydenta Szczecina Łukasz Kadłubowski zapowiedział zwiększenie liczby kontrolerów biletów w komunikacji miejskiej. Teraz jest ich 27. Miasto chce, by było ok. 40. Planuje też dokupienie wideorejestratorów.

Decyzję o wyposażeniu kontrolerów w kamery podjęto po tym, jak pod koniec lipca 2024 r. dwóch kontrolerów brutalnie potraktował pasażera autobusu linii 811. Incydent został nagrany, wideo trafiło do internetu i było szeroko komentowane.

Kamery nasobne dla kontrolerów. Stanowisko UODO

W Polsce nie ma przepisów regulujących używanie kamer nasobnych przez pracowników transportu publicznego. Nie jest to zakazane. Jak wynika ze stanowiska prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych przedstawionego w październiku 2024 r., kontrolerzy mogą nagrywać kontrolowanych pasażerów za pomocą rejestratorów obrazu i dźwięku. Muszą jednak uprzedzić o tym pasażera. Informacja o tym, że kontrola jest nagrywana, musi być, co podkreślił UODO, "zwięzła i zrozumiała", przekazana prostym językiem.

W pojazdach komunikacji miejskiej w Szczecinie stosowne informacje, w formie naklejek na drzwiach autobusów i tramwajów, pojawiły się już na początku lutego br.

Zasady funkcjonowania monitoringu wizyjnego szczegółowo opisano na stronie ZDiTM.

- W razie wątpliwości, pytań pasażerów, kontrolerzy będą odsyłali do regulaminu, który znajduje się na naszej stronie - podsumował Reszczyński.

Opłata dodatkowa za przejazd bez biletu tramwajem lub autobusem w Szczecinie wynosi 200 zł. Jeśli nie ureguluje się jej w terminie siedmiu dni, trzeba zapłacić 400 zł

Kamer nasobnych od ponad 10 lat używają kontrolerzy w Opolu. Rejestrację wideo podczas kontroli biletów wprowadza też Zarząd Transportu Publicznego w Krakowie.

Kontrolerzy biletów nie korzystają z ochrony przewidzianej dla funkcjonariuszy publicznych, jaką w 2023 r. zostali objęci m.in. kierowcy autobusów i motorniczy. Rejestracja wideo pracy kontrolerów może być dowodem w sprawie, gdy w czasie interwencji dojdzie do znieważania, naruszenia nietykalności cielesnej lub napaści.

Posłuchaj: