"Teraz wiem, jaka to była manipulacja". Czym jest grooming? [WYJAŚNIAMY]
Bohaterka nowego audioserialu tokfm.pl "Misja Kaja" padła ofiarą groomingu. Czym właściwie jest to zjawisko? Dowiedz się, jak rozpoznać groomera online i jak chronić dziecko przed uwodzeniem w sieci.
Z tego artykułu dowiesz się:
- Czym jest zjawisko groomingu?
- Kto jest w grupie ryzyka?
- Jak rozpoznać, że dziecko jest ofiarą groomera?
- Jak zapobiegać groomingowi?
Tytułową bohaterką audioserialu tokfm.pl "Misja Kaja" jest Kaja Kluźniak. Dziś ma 37 lat, jednak do wydarzeń, które są kluczowe dla tej historii, doszło, gdy miała od 7 do 12 lat. Było to w latach 90. podczas kolonii w jednej ze wsi pod Warszawą.
Podczas tych wyjazdów wychowawcą Kai był Paweł S. - wówczas dwudziestoparolatek. - To był najlepszy czas w roku. (...) Tam nie było chwili na nudę. (...) A Paweł był w zasadzie punktem centralnym tego funu. Był fajny, śmieszny, umiał gadać z dzieciakami. Natomiast teraz (...) wiem, jaka to była mega manipulacja - mówiła Kaja w rozmowie z Martą Kasztelan.
POSŁUCHAJ 1. ODCINKA PODCASTU "MISJA KAJA":
Czym jest grooming?
Dziś 37-latka nie ma wątpliwości, że padła ofiarą groomingu. To angielskie słowo określające proces zaprzyjaźniania się z dzieckiem, aby później zmniejszyć jego opór i wykorzystać je seksualnie. Współcześnie o groomingu (lub o child groomingu) mówi się najczęściej w kontekście uwodzenia dzieci przez Internet. Wydarzenia z podcastu "Misja Kaja" miały miejsce 30 lat temu, gdy media społecznościowe były kwestią odległej przyszłości. Paweł, by zyskać dostęp do Kai, stosował inną metodę - zabiegał o względy matki dziewczynki i innych członków rodziny. - Zaprzyjaźnił się z moją mamą, ciocią, wujkiem. Pomagał mojej mamie też finansowo. Zabierał nas na zakupy i tak dalej. U nas się nigdy nie przelewało - opisywała bohaterka podcastu tokfm.pl.
Jak czytamy na oficjalnej stronie polskiej policji, sprawcy groomingu wykorzystują popularne komunikatory i media społecznościowe, nawiązując początkowo zwykłą znajomość. Nierzadko podają się za osobę w wieku rówieśniczym. Następnie dochodzi do stopniowego zacieśniania więzi - groomer okazuje dziecku zainteresowanie, poświęca mu swój czas, wydaje się osobą godną zaufania i zaangażowaną w relację.
Sprawca groomingu działa etapami. Może on próbować izolować dziecko, wmawiać mu, że jest jedyną osobą, której można ufać, a także sugerować, że rodzice nigdy go nie zrozumieją. Kolejno upewnia się, że relacja pozostaje tajemnicą, a następnie rozpoczyna wysyłanie treści erotycznych, których celem jest przygotowanie ofiary do kontaktów seksualnych. Ostatnim etapem bywa propozycja spotkania, jednak - jak zaznacza policja - "nawet jeśli do bezpośredniego kontaktu nie dojdzie - to dziecko może ponieść takie same konsekwencje np. w postaci traumy, jak przy kontakcie dotykowym".
Kto jest narażony na grooming?
Sprawcy grooming-u (groomerzy) celowo wybierają dzieci - zarówno chłopców, jak i dziewczynki, które wykazują pewne słabości lub potrzeby emocjonalne jak:
- niska samoocena i brak pewności siebie
- poczucie osamotnienia/odrzucenia
- pragnienie uwagi i akceptacji
- naiwność i wysoka ufność
Szczególnie narażone na grooming są dzieci z rodzin dysfunkcyjnych oraz te w okresie dojrzewania.
Jak rozpoznać, że dziecko jest ofiarą groomingu?
- nagłe zmiany zachowania
- wycofanie, lęk, agresja
- nadmierna tajemniczość
- ukrywanie telefonu / kont w mediach społecznościowych
- panika przy próbie sprawdzenia urządzenia
- kasowanie historii rozmów
- nieadekwatna do wieku wiedza seksualna
- nowe, drogie przedmioty
- unikanie konkretnej osoby lub nadmierna obrona tej osoby
Jak zapobiegać groomingowi?
Jak wyjaśniają policjanci, zapobieganie groomingowi wymaga budowania relacji opartej na zaufaniu i akceptacji oraz uczenia dziecka stawiania granic i krytycznego myślenia. "Wymaga od rodzica zaangażowania emocjonalnego w relację z dzieckiem - dopytywania o emocje i nazywania ich, zapewniania o wsparciu, zadawania otwartych i pogłębiających pytań" - podkreślono.
Od 2015 roku grooming jest przestępstwem uregulowanym w art. 200a Kodeksu karnego. W przypadku podejrzenia groomingu należy zabezpieczyć dowody i zgłosić sprawę odpowiednim organom. "Istotne jest, żeby nie próbować rozwiązać tej sprawy na własną rękę i nie podejmować prób skonfrontowania się ze sprawcą". Kluczowe jest też wsparcie psychologa zarówno dla dziecka, jak i jego opiekunów.
Jaki jest dalszy ciąg historii naszej bohaterki? Wysłuchaj pierwszego odcinka audioserialu "Misja Kaja" w tokfm.pl:
Źródło: tokfm.pl, Niebieska Linia, magazyn-ksp.policja.gov.pl