Ciekawy ruch kard. Rysia. O co chodziło w sprawie majątku parafii mariackiej? [WYJAŚNIAMY]

Metropolita krakowski kard. Grzegorz Ryś powołał komisję, która ma zbadać sposób zarządzania w ostatnich latach majątkiem Parafii pw. Wniebowzięcia NMP w Krakowie, czyli parafii mariackiej. Zgodę w tej sprawie wyraził papież Leon XIV - wynika z wtorkowego komunikatu krakowskiej kurii.

Komisja zbada sposób zarządzania majątkiem parafii mariackiej. Kto w składzie?

• Konrad Grabiński - doktor habilitowany nauk ekonomicznych, profesor Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie, Dziekan Kolegium Ekonomii, Finansów i Prawa UEK;
• Jerzy Hausner - ekonomista, były wicepremier, były minister w resortach pracy i polityki społecznej (2001 - 2003) oraz gospodarki i pracy (2003-2005), przewodniczący Rady Programowej Open Eyes Economy Summit oraz Rady Fundacji Gospodarki i Administracji Publicznej. Stanie na czele komisji;
• Piotr Majer - profesor doktor habilitowany prawa kanonicznego, pracownik Uniwersytetu Papieskiego Jana Pawła II w Krakowie, konsultor Rady Prawnej Konferencji Episkopatu Polski.

Majątek parafii mariackiej

Parafia mariacka w Krakowie jest jedną z najbogatszych parafii w Polsce. Jej majątek to przede wszystkim nieruchomości i związane z nimi dochody - kamienice w ścisłym centrum Krakowa, hotel "Wit Stwosz", pensjonat "Pod Strzechą", ośrodek wypoczynkowo-rekolekcyjny w Zembrzycach, a także Bazylika Mariacka, która jest uznawana za najważniejszy - po Katedrze Wawelskiej - kościół Krakowa. W jej wnętrzu znajduje się ołtarz dłuta Wita Stwosza uważany za arcydzieło rzeźbiarskie późnego gotyku.

Dokładna wartość majątku parafii nie jest podana do publicznej wiadomości, jednak według medialnych doniesień jest ona szacowana na setki milionów złotych.

Nieprawidłowości finansowe w parafii mariackiej i zwolnienie ks. Rasia

Ustalenia dotyczące nieprawidłowości w zarządzaniu finansami i majątkiem parafii mariackiej mają związek ze zwolnieniem jej proboszcza ks. Dariusza Rasia. W jaki sposób?

W 2011 roku kardynał Stanisław Dziwisz mianował ks. Dariusza Rasia proboszczem parafii mariackiej. Ta decyzja wywołała zdziwienie wśród części duchownych, ponieważ ks. Raś nie miał doświadczenia w kierowaniu parafią.

W 2018 r. należący do parafii hotel "Wit Stworz" wziął w leasing luksusowy samochód Audi Q5 o wartości blisko 209 tys. zł. Mniej niż trzy lata później hotel odkupił samochód za nieco ponad 51 tys. zł - kwotę odpowiadającą wcześniej opłacanym ratom leasingowym. Ponieważ nie dysponował własnymi środkami, sfinansował transakcję pożyczką od parafii, której jednak nie ujęto w księdze przychodów i rozchodów. Po dwóch miesiącach auto zostało sprzedane ks. Rasiowi za tę samą cenę - 51,4 tys. zł. Następnie, dwa dni później, hotel przekazał pieniądze parafii, faktycznie regulując w ten sposób zaciągniętą pożyczkę.

O tych transakcjach dowiedzieliśmy się dopiero w grudniu 2023 r. z listu, jaki wcześniej wystosował do ks. Rasia ówczesny metropolita abp Marek Jędraszewski. Jak wskazywał w piśmie hierarcha, rynkowa wartość samochodu w chwili sprzedaży mogła być nawet trzykrotnie wyższa. W jego ocenie cała sytuacja mogła działać na niekorzyść zarówno hotelu, jak i parafii, a także nosić cechy wykroczenia skarbowego.

W 2020 r., w czasie pandemii COVID-19, archidiecezja krakowska wystosowała do ks. Dariusza Rasia pytanie o zabezpieczenie finansowe. W przesłanej odpowiedzi - o czym również dowiedzieliśmy się z listu abp. Jedraszewskiego - nie było ani słowa o milionie złotych, który zostawił poprzedni proboszcz i który później odkryto w sejfie parafii. Zabrakło także precyzyjnych informacji na temat m.in. wynajmu niektórych przestrzeni należących do parafii oraz funkcjonowania należącego do Bazyliki Mariackiej pensjonatu.

15 listopada 2022 r. w parafii mariackiej zaczęła się kontrola, która trwała rok. Podczas prac wykazano m.in. braki w dokumentacji dotyczące części przychodów.

Redakcja poleca

Ile się zarabia w Kościele? Ksiądz: Bieda zaczyna zaglądać w oczy

W grudniu 2023 r. ks. Tadeusz Isakowicz-Zaleski (zmarły w styczniu 2024 r.) opublikował fragment wspomnianego wyżej listu abp. Jędraszewskiego. "(…) wzywam Księdza po ojcowsku do złożenia rezygnacji z urzędu proboszcza parafii pw. Wniebowzięcia NMP w Krakowie" - apelował w nim metropolita do ks. Rasia. O nieprawidłowościach finansowych w parafii mariackiej i wynikach kontroli pisały też media, zwłaszcza portal Interia. Jak ustalono, dokumentację prowadzono zbyt pobieżnie oraz nieprzestrzegano zasady, zgodnie z którą proboszczowie muszą zgłaszać wszelkie operacje powyżej określonego limitu (od 20 do 50 tys. zł) do kurii. Ponadto osobom prywatnym przekazywano w kopertach premie w wysokości 10 tys. zł bez zawierania umów i zapisów księgowych.

Wiosną 2024 r. abp Jędraszewski wydał dekret w sprawie odwołania ks. Rasia z funkcji proboszcza parafii mariackiej. Duchowny zaskarżył decyzję hierarchy do Watykanu i uzyskał wstrzymanie dekretu metropolity do czasu przeanalizowania sprawy przez władze kościelne.

W czerwcu 2025 r. do krakowskiej kurii wpłynęła informacja o tym, że Stolica Apostolska podtrzymała decyzję abpa Jędraszewskiego. Oznaczało to zwolnienie ks. Dariusza Rasia z funkcji proboszcza parafii mariackiej. Jednocześnie administratorem parafii z wszystkimi uprawnieniami proboszcza został mianowany ks. Mariusz Słonina, dotychczasowy dyrektor Caritasu Archidiecezji Krakowskiej i Wydziału Charytatywnego Kurii Metropolitalnej w Krakowie.

26 listopada 2025 r. papież Leon XIV ogłosił, że kardynał Grzegorz Ryś zastąpi abp. Marka Jędraszewskiego na funkcji metropolity krakowskiego.

To, jak przez 14 lat zarządzano finansami parafii mariackiej, zbada teraz komisja powołana przez kard. Grzegorza Rysia. "Sprawozdanie z prac komisji zostanie przekazane metropolicie krakowskiemu po zakończeniu jej działalności. Od wniosków i oceny tej komisji kardynał uzależnia dalsze decyzje w sprawie parafii mariackiej" - wskazał w komunikacie rzecznik prasowy archidiecezji krakowskiej ks. Piotr Studnicki.

Posłuchaj:

Doniesienia o powołaniu przez kard. Grzegorza Rysia komisji do spraw zbadania sposobu zarządzania majątkiem parafii bazyliki Mariackiej w TOK FM skomentował Szymon Piegza, dziennikarz Onetu oraz autor książki "Mieli nas za opętanych. Historie nadużyć egzorcystów".

Minął rok od wyboru kardynała Roberta Prevosta na papieża. Prevost przyjął imię Leona XIV. Choć w mediach często pojawia się hasło "logiki pauzy", czyli wyciszenia i przygotowania fundamentów pod zarządzanie, ostatnie dwanaście miesięcy obfitowało w ważne gesty dyplomatyczne - od spotkania z prezydentem Zełenskim po publiczny spór z Donaldem Trumpem o szerokie rozumienie ochrony życia. Czy nowa encyklika o sztucznej inteligencji i skupienie na "globalnym południu" wyznaczą kierunek tego pontyfikatu? O tym rozmawialiśmy z Filipem Flisowskim z Kongresu Katoliczek i Katolików oraz "Magazynu Kontakt".

Źródło: TOK FM, tokfm.pl, PAP, Kresy.pl, Interia, Polsat News, Gazeta Krakowska