Wyciekł plan Orbana. Był "o włos" od wywołania niebotycznego konfliktu
- Na początku marca VSquare opublikował informacje, według których rozlokowani w Banja Luce węgierscy antyterroryści byli przygotowani do ewentualnej ewakuacji prezydenta Republiki Serbskiej (części autonomicznej Bośni i Hercegowiny) Milorada Dodika;
- Chodziło o wyrok sądu pierwszej instancji w Sarajewie skazującym go na rok więzienia.
Dlaczego to ważne? Dodik razem z prezydentem Serbii Aleksandarem Vucziciem odwiedził Orbana w Budapeszcie przed oczekiwanym ogłoszeniem decyzji sądu. Po wizycie elitarna jednostka węgierskiej policji (TEK) - kierowana przez byłego szefa ochrony i zaufanego współpracownika Orbana, Janosa Hajdu - przyjechała do Republiki Serbskiej z planem umożliwienia Dodikowi ucieczki przez Chorwację na Węgry - odkryły węgierskie media.
'Ludzie mdleli w pracy, ktoś pluł krwią'. Wstrząsająca relacja byłego pracownika Northvolt
Sąd w Sarajewie skazał Dodika na rok więzienia i sześć lat zakazu pełnienia funkcji publicznych za utrudnianie wykonania decyzji Wysokiego Przedstawiciela Wspólnoty Międzynarodowej w BiH, Christiana Schmidta, który odpowiada za nadzór nad wdrażaniem postanowień układu pokojowego z Dayton kończącego wojnę w latach 90.
Jak doszło do ujawnienia planu Orbana? "Plan wyciekł. Stany Zjednoczone od początku wiedziały, do czego przygotowuje się TEK, i powiadomiły Chorwację" - napisał w poniedziałek Panyi, powołując się na urzędników unijnych. "Chorwackie służby poważnie przygotowały się na ten scenariusz i były gotowe aresztować Dodika i funkcjonariuszy TEK" - dodał.
"To byłaby poważna eskalacja, która mogła wywołać konflikt o zupełnie nieprzewidywalnych konsekwencjach" - przyznał w rozmowie z dziennikarzem jeden z europejskich urzędników. "Węgry igrały z ogniem. Kiedy zapytałem węgierskiego urzędnika, jak bardzo wściekli są Amerykanie, odpowiedział, że bardzo" - podsumował Panyi.
O co chodzi w sprawie Dodika?
Po wyroku sądu w Sarajewie parlament Republiki Serbskiej przegłosował szereg ustaw zakazujących działania na swoim terytorium kilku instytucji centralnych BiH, w tym sądów, prokuratury oraz policji federalnej. Po podpisaniu dokumentów przez Dodika Trybunał Konstytucyjny BiH wstrzymał 7 marca ich obowiązywanie do czasu podjęcia ostatecznej decyzji.
Minister spraw zagranicznych Bośni i Hercegowiny Elmedin Konaković zaapelował w niedzielę do Unii Europejskiej o pomoc unijnej misji pokojowej EUFOR w zatrzymaniu Dodika, za którym w marcu wystawiono ogólnokrajowy list gończy.
Posłuchaj podcastu!
