,
Obserwuj
Lubelskie

Mózgi nam się "przegrzewają". Lublin ma pomysł, jak temu zaradzić

3 min. czytania
09.12.2025 12:49

Miasto chce pomóc mieszkańcom w utrzymaniu dobrej kondycji psychicznej i zachęca do dbania o... mózg. Pomóc w tym mają głównie instytucje kultury i organizowane przez nie wydarzenia związane z otrzymaniem przez Lublin w 2029 roku tytułu Europejskiej Stolicy Kultury.

prof. Konrad Rejdak, kierownik Katedry i Kliniki Neurologii Uniwersyteckiego Szpitala Klinicznego nr 4 w Lublinie
prof. Konrad Rejdak, kierownik Katedry i Kliniki Neurologii Uniwersyteckiego Szpitala Klinicznego nr 4 w Lublinie
fot. Maciej Rukasz/ Uniwersytecki Szpital Kliniczny nr 4 w Lublinie

Z tego artykułu dowiesz się:

  • Czym najczęściej objawia się "przeciążenie" mózgu?
  • Jakie rozwiązania podpowiadają lekarze?
  • Kto bierze udział w organizowanej przez miasto kampanii?

Coraz więcej osób zgłasza się do psychologa, neurologa czy psychiatry, bo zauważa u siebie problemy z agresją. - Jest za dużo sytuacji stresowych, za dużo bodźców, a za mało czasu na to, żeby dojść do siebie. W konsekwencji jesteśmy tak przestymulowani, że to, co wychodzi z nas na zewnątrz, to właśnie agresja - mówiła w TOK FM psychiatrka Maja Herman. - Pacjenci, z którymi rozmawiam, mówią często o takim "krótkim loncie". Opowiadają, że kiedyś naprawdę trzeba było wiele żeby wybuchnąć, nawrzeszczeć na kogoś. A dziś wyprowadzają ich z równowagi drobnostki. Krzyczą na bliskich, na dzieci, i są tym zaszokowani - wskazała nasza gościni.

Nadmierne bodźce to m.in. tempo życia, stresująca praca, kompulsywne korzystanie z nowoczesnych technologii, mediów społecznościowych. Do tego dochodzi wojna w Ukrainie i strach przed tym, że zagrożenie dojdzie również do nas. To powoduje, że nasz mózg - kolokwialnie mówiąc - przegrzewa się.

Lublin chce to zmienić. Jak?

W 2029 roku Lublin ma być Europejską Stolicą Kultury. Dlatego miasto, wspólnie z Uniwersyteckim Szpitalem Klinicznym nr 4, Fundacją Chorób Mózgu i Stowarzyszeniem "Kultura Zdrowia Mózgu" rozpoczynają działania, które mają zachęcić mieszkańców do zadbania o swój... mózg, tak, by nie był non stop narażony na nadmiar bodźców. Pomysłem na to ma być dostęp do kultury i sztuki, by dzięki nim nasza głowa dostała czas na "reset" i odpoczynek.

Wojciech Machajek, prezes Fundacji Chorób Mózgu mówi wprost, że kluczowa jest profilaktyka. - Choroby neurologiczne to m.in. Alzheimer, Parkinson, padaczka, stwardnienie rozsiane, migreny, udary. Choruje coraz więcej z nas. Wspólnie z lekarzami wychodzimy z założenia, że trzeba ten nasz mózg ćwiczyć, dbać o niego. Mamy cztery kluczowe słowa - hasła: czytaj, słuchaj, oglądaj, uczestnicz. Czyli - czytaj książki; słuchaj dobrej muzyki - m.in. dla relaksu; oglądaj dobre filmy, przedstawienia teatralne, wystawy; uczestnicz - w życiu społecznym swojego miasta, dzielnicy czy bloku. To, proszę mi wierzyć, będzie przynosić bardzo dobre rezultaty - mówi nasz rozmówca. - Bo choroby, demencja nie śpią. Europejska Stolica Kultury była dla nas inspiracją do stworzenia tej kampanii - wyjaśnia Machajek.

- Nasza kampania to wyjątkowa inicjatywa, która opiera się na działaniach prospołecznych w celu promowania zdrowia mózgu. To kluczowy element, aby osiągnąć dobrostan, a więc chronić się przed skutkami chorób neurozwyrodnieniowych czy innych neurologicznych, ostrych. Tylko zmiana trybu życia, wdrożenie prozdrowotnych aktywności może uchronić nas przed tsunami, które się zbliża - bo każde starzejące się społeczeństwo musi się zmierzyć z wielkim problemem chorób układu nerwowego. Do tego - już teraz mamy problem z przebodźcowaniem, a to wszystko się łączy - mówi neurolog prof. Konrad Rejdak, kierownik Katedry i Kliniki Neurologii Uniwersyteckiego Szpitala Klinicznego nr 4 w Lublinie. Profesor pełni też funkcję prezesa Polskiego Towarzystwa Neurologicznego.

Kultura aktywuje mózg

Jak mówi nasz rozmówca badania pokazują, że siedzenie w urządzeniach elektronicznych i mierzenie się z ogromną ilością informacji nie wpływa dobrze na mózg. - Lepiej jest skierować swoją uwagę na wybrane treści, które niosą za sobą głębsze wartości, czyli np. właśnie na kulturę. Sprawia to, że mózg znacznie lepiej się aktywuje, odpoczywa i też rozwija swoje możliwości. Dlatego w ramach kampanii mamy zaplanowanych szereg różnych aktywności. Chcemy zaangażować aktorów, artystów i zapraszać szersze grono słuchaczy na różne formy artystyczne, które będą łatwo przyswajalne, ale też podniosą ważny aspekt zdrowia mózgu - dodaje profesor. Chodzi o koncerty, spektakle, pokazy filmowe, wystawy, warsztaty.

- Zdrowie mózgu jest bardzo istotnym tematem, który jest pozostawiony trochę na uboczu. Rozmawiamy na temat zdrowia psychicznego, fizycznego, natomiast o naszych mózgach na co dzień zapominamy. Bardzo często słyszę od naszych seniorów, że oprócz ćwiczeń fizycznych potrzebne są im także ćwiczenia umysłu - tłumaczy Anna Augustyniak, zastępczyni prezydenta Lublina. - A to, że jesteśmy przebodźcowani, wpływa też na to, że coraz młodsza grupa ludzi ma problemy z pamięcią. Stąd włączenie się miasta w projekt, którego celem jest zadbanie o kondycję mózgu. Chcemy podjąć działania informacyjne, profilaktyczne, edukacyjne, ale też - docierać również poprzez wydarzenia kulturalne. I na to stawiamy - podsumowuje pani prezydent.