Czy zarzuty PiS ws. SAFE są uzasadnione? "Ten budżet jest chroniony"

W piątek Sejm przyjął cztery poprawki Senatu do ustawy wdrażającej unijny program dozbrajania SAFE. Jedna z nich przewiduje, że wydatki związane ze spłatą i obsługą bankową pożyczki SAFE nie będą wliczane do minimalnego limitu wydatków na obronność - w budżecie państwa ma być ustanowiona rezerwa celowa na ten cel. Posłowie PiS uważają, że poprawka nie daje gwarancji ochrony budżetu resortu obrony.

Jolanta Ojczyk z Bussines Insider Polska mówiła w TOK FM, że przyjęte przez Sejm rozwiązanie chroni budżet MON. - Na pierwszy rzut oka doprecyzowano, że te pieniądze mają iść przez Bank Gospodarstwa Krajowego, nie z budżetu MON, a więc wydaje mi się, że ten budżet jest chroniony - powiedziała Ojczyk.

Dodała, że "jeżeli są takie wątpliwości to najlepiej zapytać najbardziej zainteresowanych, czyli Ministerstwo Obrony Narodowej". - Bo to też jest w ich interesie, żeby spłata tej pożyczki nie szła z ich pieniędzy - mówiła.

Gościni Macieja Kluczki wskazała, że gdyby się okazało, że posłowie PiS mają rację i "gdzieś tam jest jakaś nieścisłość, to ustawa budżetowa uchwalana jest co roku". - Będzie można w budżecie to przewidzieć - dodała.

Przypomniała, że przez najbliższe 10 lat będziemy spłacać tylko odsetki od pożyczki oraz, że gdyby PiS w 2027 roku przejęło władzę, to będzie kształtować budżet państwa i może "znowelizować ustawę" o SAFE.

Czym jest SAFE?

O szczegółach programu SAFE pisaliśmy w tym artykule:   "Program SAFE. Czym jest, jak działa i ile pieniędzy trafi do Polski? [WYJAŚNIAMY  ]"

Program SAFE to unijny fundusz pożyczkowy, z którego Polska może pozyskać ok. 43,7 mld euro na inwestycje obronne. Rząd podkreśla korzyści finansowe i szansę na szybszy rozwój armii, podczas gdy opozycja wskazuje na ryzyka polityczne, finansowe i proceduralne, apelując do prezydenta o weto.

Na co zostałyby wydane pieniądze z SAFE w Polsce?

Program SAFE dla Polski obejmuje 139 projektów obronnych o wartości 43,7 mld euro, zatwierdzonych przez Komisję Europejską 26 stycznia 2026 r.

Szczegółowa lista nie jest jeszcze publicznie ujawniona - MON planuje ją ogłosić w najbliższych tygodniach.

Znane są już jednak główne kategorie wydatków:

• Obrona powietrzna i przeciwrakietowa (Tarcza Wschód), w tym: 12 radarów średniego zasięgu Thales GM200, 2 zestawy Skyranger 35 mm, 7 modułowych systemów obrony powietrznej SKYNEX, programowalna amunicja 35 mm AHEAD, system antydronowy SAN;
• Sprzęt pancerny i opancerzony - 198 gąsienicowych bojowych wozów piechoty, 139 kołowych transporterów 8x8 Piranha 5, min. 1370 wielozadaniowych pojazdów logistyczno-transportowych;
• Systemy przeciwlotnicze i rakiety - 231 przenośnych zestawów Mistral (z 934 rakietami), 70 systemów amunicji krążącej, 7 systemów pocisków przeciwokrętowych Naval Strike Missile;
• Inne - amunicja (w tym 155 mm), drony obserwacyjne, systemy obrony powietrznej bardzo krótkiego zasięgu Millennium Gun (2 dla fregat Typu 22), rozwiązania cyberbezpieczeństwa, wsparcie Straży Granicznej i Policji.

Źródło: TOK FM, fot.Tomasz Jastrzebowski/REPORTER/East News