Wygrała troska o pokój? Laureaci Pokojowej Nagrody Nobla 2022 z Białorusi, Ukrainy i...Rosji
Pokojowa Nagroda Nobla 2022 trafia do Europy Wschodniej. Laureatami białoruski aktywista i 2 organizacje pokojowe
Tegoroczna Pokojowa Nagroda Nobla trafiła do 3 laureatów. Dostali ją:
Aleś Białacki. Białoruski aktywista. Był jednym z inicjatorów ruchu demokratycznego, który rozwijał się na Białorusi w połowie lat 80. XX wieku. 'Poświęcił życie na promowanie demokracji i pokojowego rozwoju w swoim rodzinnym kraju' - ogłasza Komitet Noblowski.
Rosyjska organizacja "Memoriał" założona przez obrońców praw człowieka w byłym Związku Radzieckim, którzy chcieli zapewnić, że ofiary reżimu nigdy nie zostaną zapomniane. Jak podkreśliła przewodnicząca Norweskiej Komisji Nobla, Berit Reiss-Andersen, to organizacja zwalczająca militaryzm, dokumentująca nadużycia i zbrodnie sił rosyjskich i prorosyjskim. m.in. w Czeczenii.
Ukraińskie Centrum Wolności Obywatelskich. Organizacja została założona w celu wspierania praw człowieka i demokracji na Ukrainie. Działa na rzecz wzmacniania ukraińskiego społeczeństwa obywatelskiego i wywierania nacisku na władze, aby uczyniły z Ukrainy pełnoprawną demokrację.
Pokojowa Nagroda Nobla 2022. Nominacje dla 343 kandydatów. Laureaci nie zaskakują
Alfred Nobel, wynalazca dynamitu i fundator Nagrody Nobla, był zaangażowany w ruch pokojowy i wykazywał duże zainteresowanie sprawami społecznymi — czytamy na oficjalnej stronie Komitetu Nagrody Nobla. W rezultacie pokój stał się piątym obszarem nagród, w którym szwedzki chemik i wynalazca wspomniał w swoim testamencie, powołującym do życia instytucję Nagrody Nobla.
'Fundusz nagród będzie podzielony na pięć równych części, które zostaną rozdzielone w następujący sposób: (...) jedna część zostanie przeznaczona dla osoby, która wykona najwięcej lub najlepszą pracę dla braterstwa między narodami, zniesienia lub zmniejszenia pozycji armii oraz organizowania i promowania kongresów pokojowych'. (wyciąg z testamentu Alfreda Nobla)
W tym roku do Pokojowej Nagrody Nobla ubiegało się 343 kandydatów.
To więcej niż w zeszłym roku (329). Zgodnie z regulaminem noblowskim, jeszcze przez 50 lat nie będziemy znali ani listy nominowanych, ani nominujących — tyle czasu te listy są utajniane. Jednak swoje nominacje mogą ujawnić sami zainteresowani. TVN24 podało, że w tym roku nominacje otrzymali m.in:
- szwedzka aktywistka na rzecz ochrony klimatu Greta Thunberg,
- białoruskie dysydentki Swiatłana Cichanouska, Maria Kolesnikawa i Wieranika Cepkała,
- rosyjski opozycjonista Aleksiej Nawalny,
- papież Franciszek,
- brytyjski przyrodnik David Attenborough,
- minister spraw zagranicznych Tuvalu — Simon Kofe,
- Światowa Organizacja Zdrowia.
Bukmacherzy obstawiali też kandydaturę prezydenta Ukrainy Wołodymyra Załenskiego
Za wybór laureatów Pokojowej Nagrody Nobla odpowiada Norweski Komitet Nobla.
Tegoroczni laureaci nie byli w czołówce rankingów, choć ich pochodzenie z Europy Wschodniej i powiązanie z walką z reżimem rosyjskim i prorosyjskim, a także walką o demokrację i prawa człowieka nie zaskakuje.
Annie Ernaux to 17 kobieta, która odbierze Literackiego Nobla. Na 119 wręczonych nagród
Laureaci pokojowej Nagrody Nobla. Organizacje pokojowe, aktywiści promotorzy pokoju i równości
Pokojową Nagrodę Nobla wręczano 102 razy i odebrało ją 137 laureatów: 109 osób i 28 organizacji. Biuro Wysokiego Komisarza Narodów Zjednoczonych ds. Uchodźców (to urząd ONZ) otrzymał nagrodę dwukrotnie, natomiast Międzynarodowy Komitet Czerwonego Krzyża odbierał ją trzykrotnie.
Laureatami są zarówno znane jak i niszowe postacie, walczące o pokój, prawa w odległych zakątkach świata. Nagroda powoduje, że ich wysiłki stają się znane i uznane na całym świecie.
Oto lista laureatów z ostatnich lat:
- 2022 - Aleś Białacki, Rosyjska organizacja "Memoriał", Ukraińskie Centrum Wolności Obywatelskich
- 2021 - Maria Ressa (filipińska dziennikarka) i Dmitrij Andreyevich Muratov (rosyjski dziennikarz) „za wysiłki na rzecz ochrony wolności słowa, która jest warunkiem wstępnym demokracji i trwałego pokoju"
- 2020 - Światowy Program Żywnościowy (WFP) „za wysiłki na rzecz zwalczania głodu, za wkład w poprawę warunków pokoju na obszarach dotkniętych konfliktami oraz za działanie jako siła napędowa w wysiłkach na rzecz zapobiegania wykorzystywaniu głodu jako broni w wojnie i konfliktach"
- 2019 - Abiy Ahmed Ali (etiopski polityk) „za wysiłki na rzecz pokoju i współpracy międzynarodowej, a w szczególności za jego zdecydowaną inicjatywę rozwiązania konfliktu granicznego z sąsiednią Erytreą"
- 2018 - Denis Mukwege (kongijski lekarz i działacz społeczny) i Nadia Murad ( iracka działaczka społeczna, jezydka, ambasadorka dobrej woli ONZ do spraw ofiar handlu ludźmi)„za ich wysiłki na rzecz zaprzestania stosowania przemocy seksualnej jako broni w wojnie i konfliktach zbrojnych"
W poprzednich latach laureatami były organizacje:
- Międzynarodowa Kampania na Rzecz Zniesienia Broni Nuklearnej (2017),
- Organizacja ds. Zakazu Broni Chemicznej (2013),
- Unia Europejska (2012),
- Międzynarodowy Zespół ds. Zmian Klimatu (2007).
A także
- mediator Pokoju (Martti Ahtisaari 2008),
- pisarz, więziony za mówienie prawdy o reżimie (Liu Xiaobo 2010),
- działaczka dążąca do pokoju i występująca w obronie praw kobiet (m.in Leymah Gbowee 2011),
- działaczka ds. walki o prawo każdego dziecka do edukacji (Malala Yousafzai 2014).
W 1983 roku pokojową nagrodę dostał Lech Wałęsa 'za pokojową walkę o wolne związki zawodowe i prawa człowieka w Polsce'